Przekład / tekst współczesny
Szanowni Panowie, moi wielce poważani patroni!
Odebrałem dzisiejszą pocztą Państwa list z 13 sierpnia. Ucieszyła mnie deklaracja stanów miasta, że z wdzięcznością przyjmują moje skromne usługi. Dziwi mnie tylko i zasmuca, że kilka lat temu niesłusznie mnie podejrzewano, gdy jako wierny syn ojczyzny przewidywałem przyszłe nieszczęścia i rzetelnie donosiłem o niepomyślnym wyniku. Wtedy mi nie dowierzano, ale późniejszy skutek potwierdził to, o czym pisałem.
Najpokorniej dziękuję teraz, że stany miasta pamiętają o mnie i przyrzekły okazać wdzięczność po moim powrocie po sejmie za dodatkową pracę [dokładna klauzula robocza].
Spodziewałem się odebrać tą pocztą list do kanclerza w sprawie plebana Hołoskiego [grafia robocza] i Macieja. Według pana Hosierowicza [nazwisko robocze] nie można wnieść tej sprawy do sądów asesorskich bez krótkiej odpowiedzi Państwa na list kanclerza. Byłoby mu przykro otrzymać jedynie ustną odpowiedź ode mnie. Proszę krótko opisać pozostałą sprawę; ja jako deputat oraz pan Hosierowicz jako pełnomocnik dopowiemy szczegóły. Nawet posłowie na dworach otrzymują od swoich monarchów pisemne odpowiedzi, a przy liście załatwiają powierzone sprawy. Oczekuję więc najbliższą pocztą listu Państwa do kanclerza, o który prosiłem poprzednio.
Dekretu nie można jeszcze tak szybko uzyskać, dopiero po zakończeniu komisji skarbowej. Spodziewam się, że poprzednią pocztą zostały Państwu w pełni wyjaśnione sumy po ogłoszeniu dekretu, zwłaszcza suma związana z oblężeniem tureckim, z której odjęto za spalone dworki i domostwa 36700 florenów [odczyt kwoty roboczy], jako sumę wynikającą z publicznego nieszczęścia.
[Częściowo nieczytelna klauzula o wyproszonym pierwszeństwie, zabezpieczeniu i dochodach miasta.] Po zaspokojeniu wierzycieli [niepewna klauzula odnosząca się do zasądzonych sum] ma chodzić o wykupienie/spłatę, a nie jedynie umniejszenie [przedmiot rozróżnienia niepewny]. Dopiero pozostała reszta [nieczytelne przeznaczenie]. Wyznaczono w tym celu postępowanie komisyjne dla rozliczenia, lecz jeszcze bez terminu. Sądzę, że po Wielkanocy [dalsza krótka klauzula niepewna]; mam wiele nadziei związanych z dobrodziejami.
Bardzo dobra jest rada pana Franc[...]iego, by nie drukować jeszcze we Lwowie projektów sejmowych, ponieważ wiele spraw może zostać dodanych. Zwłaszcza w sprawie składu spodziewam się uzyskać zachowanie dawno nadanego prawa. Przedwczoraj rozmawiałem o tym wiele z podskarbim, także o Żydach [dalsza składnia niepewna; wzmianka o działaniu zawczasu i dwóch tygodniach przed sejmem]. Dopisek: Po rozmowie z patronami, jak zaleca podskarbi, trzeba będzie o tym donieść; inne sprawy załatwię po przybyciu drugiego deputata.
Polecam Państwa życzliwości sprawę przyjazdu drugiego deputata i syndyka oraz mojego pozostania tu na sejm. Mam nadzieję, z Bożą pomocą, uzyskać coś dobrego dla miasta w rozpoczętych sprawach. Proszę nie zapomnieć o dekrecie podskarbiego koronnego dotyczącym Żydów, o przywileju i innych dokumentach przemawiających na naszą korzyść.
Otrzymane dokumenty do sprawy z dominikanami oddałem patronowi, który oczekuje honorarium. Oddałem też dekret i akt postępowania komisyjnego w sprawie plebana Hołoskiego. Proszę dosłać [niepewne określenie autentycznego dokumentu sądu miejskiego], żebym mógł dołączyć go do wyciągów: poza własną jurysdykcją takie wyciągi nie wystarczają, zwłaszcza co do sumy [liczba niepewna], gdy [klauzula o podpisie lub pieczęci pisarzy nieczytelna]. Do sprawdzenia rzeczywistego wniesienia sumy wyciągi muszą być urzędowo przedstawione sądownie.
W sprawie usunięcia [odczyt roboczy] kramów ulicznych złożyłem krótki memoriał komisji skarbowej w sobotę, podczas dnia gospodarczego, aby przekazała sprawę komisji brukowej, która ma być [reformowana we Lwowie? — odczyt roboczy]. Nie otrzymałem dotąd odpowiedzi; ma nadejść chyba we wtorek. Jeśli ją dostanę, zawiadomię Państwa.
Wojewoda bełski wyjeżdża stąd pod koniec sierpnia do Lwowa. Tam porozmawia w sprawie Państwa żądania skierowanego do niego [krótki fragment nieczytelny]; na list ma odpowiedzieć dzisiejszą pocztą.
Nie udało się uzyskać kwatery na ulicy Piwnej. Zajęty najpilniejszymi sprawami nie zawiadomiłem o tym przez kilka poczt. Ledwie dostałem środki na konieczne potrzeby:10 w złocie [jednostka oznaczona znakiem#]. Na kwaterę dałem już 4 [znak#], a na życie do końca bieżącego miesiąca pożyczyłem od pana M[...]skiego. Proszę adresować do niego weksel: ma on pewną sumę w złocie należącą do mojego dobrodzieja, pana S[...]skiego [skrót funkcji niepewny]. [Dalsza klauzula dotycząca zapowiadanej redukcji i nowej monety niepewna.]
Dziękuję panu prezydentowi za życzliwą pamięć i polecam się Państwu, pozostając z pełnym szacunkiem najpokorniejszym sługą,
Ignacy Bartsch.
Warszawa,21 sierpnia 1766 roku.
PS. Proszę w instrukcji, oprócz szczegółowych punktów, wyrazić także ogólnie inne sprawy miasta. Może bowiem pojawić się sprawa, którą trzeba będzie popierać natychmiast, choć nie będzie wymieniona w instrukcji. Uniżenie kłaniam się syndykowi.
Oryginalne brzmienie — transkrypcja
Praenobiles ac Spectabiles Domini, Patroni mei Colendissimi.
List Szlachetnych WMć Panow Dobrodziejow de13Aug. datowany tą Pocztą odebrawszy, nie mniej y mnie ukontentował, że Szlachetne Stany Miasta moje usługi nikczemne za wdzięczne przyjąć deklarowały się; dziwno mi tylko y z niemałym Serca mego ubolewaniem było, że przed kilku Lat w niepotrzebnym byłem podejrzeniu, ile verus Patriae Filius, futura praevidendo mala, rzetelnie o niepomyślnym donosiłem Sukcesie; w czym gdy mi niedowierzano, w samym Skutku potym, com donosił, sprawdziło się.
Teraz przychodzi mi jako najpokorniejsze Szlachetnym WMć Panom Dobrodziejom złożyć podziękowania, że o mnie pamiętając Szlachetne Stany Miasta wdzięczność swoją de powrotu dla Boga mego po Sejmie za supererogaty [klauzula robocza] zawarunkowały.
Spodziewałem się tą pocztą odebrać List do J.W. Kanclerza w Interesie Plebana Hołowskiego y Macya, według zdania Imć P. Hosierowicza w Sądach Assessorskich nie może bydź wniesiona, aż Respons krotki na List J.W. Kanclerza od WMć Panow Dobrodz. nie będzie; markotno by było J.W. Kanclerzowi na List Jego ustny ode mnie Respons odebrać, krotko opisać residuum. Ja jako Ablegat y Imć P. Hosierowicz alias Plenipotent opowiemy. Sami nawet u Dworow Posłowie lubo Patronowi na List odbierają Responsa od swoich Monarchow, a przy liście traktują swoje zlecone sobie Negotia. Zatym wyglądam na przyszłą pocztę od WMć Panow Listu do J.W. Kanclerza, jakom już przeszłą pocztą pisał.
Dekret tak prędko wzięty bydź nie może, aż po skończonej Kommissyi Skarbowej. Spodziewając się, że Szlachetne Stany Miasta przeszłą pocztą zupełnie o Summach jak po publikacji Dekretu informowane zostały, osobliwie o Summę za Oblężenie Tureckie, od ktorej za Spalone Dworki y Domostwa fl.36.700 [odczyt kwoty roboczy] dejecto, jako ex publica Calamitate pochodzącą Summę.
To szczególnie wyprosiłem [... niepewna klauzula o ewikcji, pierwszeństwie i dochodach], lubo y na ten czas mocno dopraszaliśmy się, [...] będzie; ale oddawszy Kredytorom wszelkie szczegulnie do przysądzonych Summ Miasta [...] ad redemptionem, a nie ad extenuationem, reszta co by się została, dopiero na [...] pojdzie. Dlatego Kondescensja dla illikwidacyi naznaczona, Termin jeszcze nienaznaczony, jak bym rozumiał po Wielkiej nocy [... słowa niepewne], wiele widokow mam Dobrodziejow.
O Projektach na Sejm zupełnie dobra rada Imć P. Franc[...]iego Dobrodzieja, aby nie drukować we Lwowie jeszcze, bo wiele rzeczy jeszcze mogą się dodać. Osobliwie o Depositorium spodziewam się wyrobić, aby Antiquitus Prawo nadane utrzymane było; y o tym dnia onegdajszego z J.W. Podskarbim mowiłem wiele, y o Żydach, Żydatorom [odczyt niepewny] zawczasu, prędzej, ale na dwie niedziele przed Sejmem [fragment składni roboczy]. [Dopisek u dołu:] W czym z IchMć Panami Patronami jako radzi J.W. Podskarbi rozmowiwszy się donieść potym będzie potrzeba, reliqua za przybyciem drugiego Imć Ablegata sprawię.
Przybycia drugiego Imć Ablegata do mnie z Imć Panem Syndykiem poruczam łaskawemu [...] WMć Panow Dobrodziejow; abym tu y na Sejm został, by też już do zaczętych na Sejm niektorych Interesow, przy łasce Pana Boga, spodziewając się co dobrego dla Miasta wyrobić. Proszę nie zapomnieć Dekret o Żydach J.W. Podskarbiego Kor., oraz Przywilej y ktore mogą bydź dokumenta a favore.
Dokumenta do Sprawy z OO. Dominikanami odebrane oddałem Imć Patronowi, ktory honorarium oczekuje, tudzież Dekret y Kondescensją w Sprawie Plebana Hołowskiego, do ktorych upraszam wysyłać poczucie [wyraz roboczy] Judicij Civilis przysłać, abym mogł do Extraktow przyłączyć, bo extra Jurisdictionem takowe Extrakty nie uchodzą, tym bardziej o Summie [... liczba i wyraz niepewne] gdzie się [... klauzula o podpisie i pieczęci niepewna] Pisarzow nieznajoma, ale Extrakty pro verificatione realis Illationis produkowane judicialiter bydź muszą.
Względem utrenia [odczyt roboczy] Kramow ulicznych podałem Memoryał de Brevi u J.W. Kommissyi Skarbowej w Sobotę w Dzień Ekonomiczny, aby delegowała do Kommissyi Brukowej, we Lwowie [skrót roboczy] reformować się mającej; dotąd nie odebrawszy jeszcze Rezultatum, aż podobno we Wtorek. Jeżeli odbiorę, oznajmię nowinę Dobrodziejom.
J.W. Wojewoda Bełski z tąd ultimis praesentis Aug. wyjeżdża do Lwowa, gdzie na żądanie Ich właśnie do niego wyrażone [...] rozmowi się, y tą Pocztą na Ich List ma odpisać.
Stancja na Piwnej Ulicy zawiedziona została, o ktorej dla attencyi około najpilniejszych inszych Interesow nieprzyszło mi oznajmić przez kilka poczt. Ledwie na konieczny [...] dostałem za #10 w złocie, a na życie ad ultimis praesentis, dawszy na kwaterę już #4, wziąłem od Imć P. M [...]skiego [nazwisko niepewne], do ktorego upraszam adresować weksel, ponieważ ma w złocie niektorą Summę Imć Pana S [...]skiego R.L. Dobrodzieja mojego. To tu dla nadchodzącej już tylko redukcyi nie można im [...] nowej ekspensowej Monety [klauzula robocza].
Szlachetnemu Imć Panu Prezydentowi za łaskawą pamięć pokornie podziękowawszy, WMć Panom y Dobrodziejom nieodmiennym oddawszy się jak wyżej, piszę się z zupełną Rekomendacją,
Praenobilium ac Spectabilium Dominationum Vestrarum Humillimus Servus,
Ignatius Bartsch.
21 Aug.1766, w Warszawie.
P.S. Upraszam w Instrukcyi złożyć przy Punktach do Allegacyi y inne Interessa Miasta generalnym terminem, bo może bydź takowy Interes, że się wtenczas musi albo promować, a w Instrukcyi nie będzie wyrażony. Imć Panu Syndykowi kłaniam uniżenie.
Uwagi do odczytu
Obejrzano strony 18–21 i dopiski. Datownik 21 VIII 1766. List received 13 Aug nie jest datą niniejszego pisma. Kwota 36700 fl w klauzuli o spalonychdomach pozostaje robocza i odnosi się do odjęcia od sumy, a nie do poświadczonej wypłaty. Znaki# przy 10 i 4 nie zostały rozwinięte w pewną nazwę monet. Kondescensja to wskazane przez autora postępowanie/aktkomisyjny; zakres prawny nie został dopowiedziany. Depositorium w kontekście handlu oddano jako skład, nie depozyt bankowy. Kilka klauzul finansowych, nazwisk i wymagany rodzaj uwierzytelnienia odpisów pozostają niepewne. Zapowiadanych wyników interwencji nie przedstawiono jako osiągniętych. List relacjonuje sprawy mające osobne dokumenty, których nie odtworzono z samego opisu.
Lokalizacja w skanie: 132/1/254, PDF s. 18, 19, 20, 21: list
Lokalizacja w skanie: 132/1/254, PDF s. 18, 19, 20, 21: list
