Źródła CyfroweProjekt digitalizacji archiwów przy pomocy sztucznej inteligencji

132/1/222 · 222-02

Wypis z akt Śniatyna o ogłoszeniu przepisów chroniących lwowskie prawo składu i drogę kupiecką

Na wniosek Krzysztofa, szklarza i mieszczanina lwowskiego działającego jako pełnomocnik rajców i pospólstwa Lwowa, odnotowano zeznanie woźnego o ogłoszeniu kupcom przyjezdnym rozkazu podstarościego. Ogłoszenie powołuje mandat królewski, konstytucję koronną i uniwersał dotyczące lwowskiego handlu. Zabrania kupowania towarów i wołów z pominięciem przepisów oraz omijania zwykłej drogi lwowskiej, pod groźbą konfiskaty dóbr po połowie na rzecz króla i Lwowa.

Opracowanie z pomocą AI. Cały wypis wraz z notą na odwrocie objęty odczytem i przekładem; lokalne luki w nazwisku, kilku formułach i końcowym poświadczeniu oznaczone. Odczyty należy sprawdzać z oryginałem.

Przekład / tekst współczesny

Działo się w poniedziałek po święcie Marii Magdaleny, przed radą miejską zebraną w pełnym składzie, gdy burmistrzem był Stanisław Twardka [?], w obecności pozostałych rajców, roku Pańskiego 1571. [Data świąteczna odpowiada 23 lipca 1571 roku w kalendarzu juliańskim.] Na wniosek Krzysztofa, szklarza i mieszczanina lwowskiego, występującego jako pełnomocnik panów rajców lwowskich i całego pospólstwa miasta Lwowa, Stanisław, woźny śniatyński, zeznał przed naszym urzędem radzieckim, że dzisiaj z rozkazu podstarościego obwołał i oznajmił przyjezdnym kupcom, co następuje: Pan podstarości nakazuje ze swego urzędu i ogłasza Wam wszystkim, zwłaszcza kupcom przyjezdnym, którzy zjechaliby tu w celu skupowania wołów lub innych towarów, że do jego urzędu przyniesiono mandat Jego Królewskiej Mości, a ponadto konstytucję koronną i uniwersał w sprawie mieszczan i kupców lwowskich, z rozkazu króla. Żaden przyjezdny kupiec [nieodczytana część określenia] nie powinien się ważyć w Śniatynie [?], na Pokuciu ani na Podolu skupować jakichkolwiek towarów lub kupować wołów. Jeśliby ktoś się na to ważył, taki kupiec zostanie zatrzymany ze wszystkim, zgodnie z prawami i przywilejami miasta Lwowa. Połowa skonfiskowanych dóbr przypadnie królowi, druga połowa miastu Lwowowi. Ogłosił również, aby pod groźbą utraty towarów nie omijano zwykłej drogi lwowskiej. [Końcowe poświadczenie zeznania woźnego częściowo nieodczytane.] Dla większej wiarygodności przyłożyliśmy [końcówka czasownika nieczytelna] do tego naszą pieczęć radziecką. Wypisano z akt radzieckich Śniatyna. [Nota na odwrocie:] 1571. Ogłoszenie lwowskiego prawa składu [jeden skrót niepewny] oraz dawnej drogi kupieckiej itd. w mieście Śniatynie. [Na odwrocie także dawne oznaczenia porządkowe dokumentu.]

Oryginalne brzmienie — transkrypcja

Actum feria secunda post festum Marie Magdalene, coram plenaria residentia consulari, Exsistente proconsule Stanislao Twardka [?] ac aliorum consul[um]. Anno D[omi]ni 1571. Na instancyą Krzisztopha sklarza mieszczanina lwowskyego yako plenipotenta panow Rayc[z]ow lwowskych y wsitkiego pospolstwa miasta Lwowa, Zeznał Stanisław wozny Sniatinsky przed urzędem naszim Radzieckym, Ze dnia dzisieyszego obwołał y opowiedział kupczom goscinnim z roskazanya p. podstarosciego in hec verba: Pan podstarosci z urzędu swego Roskazuye wam wsitkim opowiedzuiąc [?], a zwłaszcza kupczom goscinnim, kthorziby sie tu ziechali ku skupowaniu wołow albo ynakich ynszych thowarow, opowiedział, ysz yest do urzędu pana podstarosczyego przyniesiony mandat K. J. M. y k themu Constitucia coronna y Uniwersał, a tho strony mieszczan y kupczow lwowskych, z roskazanya Krola Jego Mści. Aby żaden kupiecz goscinny, [nieodczytana część określenia], w Sniatynie [?] y na Pokuciu, także y na Podolu, wszędzie nieśmiał skupować Zadnych thowarow any wołow kupować. A yesliby sie ktho thego ważył, tedy thakowy kupiecz będzie ze wsitkiem zabrany według praw y przywileyow miasta lwowskyego, połowicza thego zabranya dla Krola Jego M., a druga połowicza na miasto lwowskye. Thakże tesz obwołał, aby goscinca zwykłego lwowskyego pod straczenyem thowarow niemiyali. Kthore zeznanye woznego [nieodczytana krótka klauzula: …] przysięgły, a dla liepszey wiary pieczęć naszę radziecką do thego przy[…]. Ex act[is] consu[laribus] Sniatin[ensibus] Extractum. [Nota na odwrocie, PDF s. 4:] 1571. Publicatio Depositi [niepewny skrót] Leop[oliensis] et viae antiquae Mercatorum etc. in Civitate Sniatyn. [Pozostałe oznaczenia porządkowe: m.in. Nro 48, 16 oraz ad fasc. 213 [?].]

Uwagi do odczytu

Obejrzano wszystkie cztery strony i zbliżenia nagłówka oraz klauzul końcowych. Jest to wypis urzędowy, nie list o przysłaniu kata: pierwotny opis na okładce skreślono i zastąpiono innym. Pismo nie zawiera adresu ani formuły korespondencyjnej. Datownik jednoznacznie podaje rok 1571 oraz feria secunda post festum Marie Magdalene. Poniedziałek po święcie Marii Magdaleny (22 lipca) w 1571 roku wypadał 23 lipca kalendarza juliańskiego; jest to przeliczenie formuły, nie odczyt cyfr dnia i miesiąca. Nie przyjęto 22 maja podanego na poprawionej okładce. Nazwisko burmistrza Twardka i odczyt nazwy Śniatyna wewnątrz cytowanego obwołania pozostają niepewne; miejscowość wystawienia potwierdzają określenie woźnego, formuła wypisu i nota na odwrocie. Krzysztof jest określony jako szklarz i pełnomocnik Lwowa; nie dodano mu nazwiska. Ogłoszenie ma złożoną, miejscami nieczytelną składnię. Zachowano lokalne luki, zwłaszcza w określeniu kupców i poświadczeniu końcowym. Sens sankcji jest czytelny: zabranie dóbr z podziałem połowy dla króla i połowy dla Lwowa oraz zakaz omijania lwowskiej drogi pod utratą towarów. Nie opisano żadnej faktycznie wykonanej konfiskaty. «Gościniec» oznacza drogę, a kupcy «gościnni» kupców przyjezdnych. Nota dorsalna opisuje ten sam dokument i nie została wydzielona jako osobny list. Nieczytelnej legendy pieczęci nie rozwinięto.

Lokalizacja w skanie: 132/1/222, PDF s. 2–3: tekst jednego wypisu z akt radzieckich, z pieczęcią na s. 3; s. 4: nota na odwrocie; s. 1: poprawiana okładka archiwalna.

Rodzaj zapisu: official_extract
Zgłoś błąd transkrypcji

Podaj fragment i proponowaną poprawkę. Zgłoszenie dotyczy tego pisma.

Skan oryginału

132/1/222 · początek podglądu: strona PDF 2

Jeśli podgląd się nie wyświetla lub jest za mały na telefonie, otwórz PDF bezpośrednio.