131/1/494 · 131-1-494-001
Transumpt króla Zygmunta Augusta przywilejów na sto łanów i obszary dla Lwowa
Król Zygmunt II August dokonuje transumptu trzech wcześniejszych przywilejów monarszych dla Lwowa: Kazimierza Wielkiego z 1368 r. (potwierdzonego w 1389 r.) na 100 łanów frankońskich, Władysława Jagiełły z 1415 r. na tzw. obszary i Krzywylas oraz Władysława Warneńczyka w sprawie zagospodarowania nadwyżek łanowych nad Brzuchowicką. Dokument nadaje wpisanym aktom pełną i niewątpliwą moc prawną równą oryginałom.
Opracowanie z pomocą AI. Odczyty należy sprawdzać z oryginałem.
[Inicjał Z]YGMUNT AUGUST, z Bożej łaski król Polski, wielki książę Litwy, Rusi, Prus, Mazowsza etc. pan i dziedzic. Oznajmiamy brzmieniem niniejszego [pisma] wszystkim, których to dotyczy. Iż przedłożone nam zostały przez pewnych naszych doradców, w imieniu burmistrza, rajców i całej wspólnoty mieszczan lwowskich, troje listów na pergaminie: jeden najjaśniejszego niegdyś Kazimierza, króla Polski, z datą w Przesowie roku Pańskiego tysiąc trzysta sześćdziesiątego ósmego; drugi najjaśniejszego niegdyś pana Władysława, z datą w Dobrostyniu roku Pańskiego tysiąc czterysta piętnastego; trzeci wreszcie i najświeższy, najjaśniejszego niegdyś pana Władysława, króla Polski, Węgier, Dalmacji, Chorwacji etc., z datą w Budzie roku Pańskiego tysiąc czterysta czterdziestego czwartego, z pieczęciami ichże zawieszonymi na jedwabnych sznurach, o brzmieniu niżej spisanym, zdrowe, nienaruszone, całe i niemające w sobie żadnego znamienia podejrzeń. Które to my zobaczyliśmy, odczytaliśmy i zaniesiono do nas prośbę, abyśmy raczyli nakazać wypisanie ich na pergaminie w formie vidimus, czyli transumowanie, i umocnienie naszą pieczęcią. Pierwszego z nich brzmienie słowo w słowo następuje i jest takie:
W IMIĘ PAŃSKIE, AMEN. Władysław, z Bożej łaski król Polski, a także ziem krakowskiej, sandomierskiej, sieradzkiej, łęczyckiej, kujawskiej, wielki książę Litwy, pan i dziedzic Pomorza i Rusi. Oznajmiamy brzmieniem niniejszego [pisma] tak obecnym, jak przyszłym wszystkim, którym to przystoi. Jak oto przedłożona prośba naszych wiernych rajców i mieszczan naszego miasta lwowskiego zawierała [prośbę], abyśmy z wrodzonej nam łaskawości raczyli ratyfikować i potwierdzić list najjaśniejszego księcia pana Kazimierza, niegdyś króla Polski, im udzielony. Którego brzmienie następuje w te słowa:
W imię Pańskie, amen. Prawdziwie godne to i sprawiedliwe, aby to, co przez królów i książąt łaskawie bywa szczodrze nadawane ku pożytkowi i korzyści ich poddanych, by wraz z upływem czasu nie ubywało z pamięci ludzkiej, konieczne jest, aby to utwierdzał uroczysty tytuł pisma. Przeto my, Kazimierz, z Bożej łaski król Polski, a także ziem krakowskiej, sandomierskiej, sieradzkiej, łęczyckiej, kujawskiej, Pomorza i Rusi pan i dziedzic. Czynimy wiadomym tak obecnym, jak przyszłym, wszystkim, którym to przystoi, brzmieniem niniejszego [pisma]. Zważywszy na pewne i niemałe ubytki naszego miasta lwowskiego oraz mieszczan i mieszkańców w nim przebywających, którymi to samo miasto lwowskie położone na ziemi ruskiej wskutek napaści niewiernych Litwinów, wrogów prawowiernej wiary – o zgrozo! – jak wiadomo, zostało uciemiężone, a obecnie pragnąc temuż miastu oraz jego mieszczanom i mieszkańcom z łaskawości naszej wysokości, jak słusznie jesteśmy zobowiązani, dostarczyć stosownego zaradzenia, odtąd tymże mieszczanom i mieszkańcom, ich prawdziwym i prawowitym dziedzicom narodzonym i mającym się narodzić, sto łanów frankońskich, prawem niemieckim magdeburskim, ze wszystkimi pożytkami, łąkami, pastwiskami, bagnami, lasami, dąbrowami, zaroślami, rolami uprawnymi i nieuprawnymi, młynami, stawami, rybołówstwami, wodami, ciekami wodnymi, które w obrębie granic i wymiaru rzeczonych stu łanów będą mogły się zawierać, ku karczowaniu, lokowaniu, uprawianiu, ulepszaniu i ku obracaniu na upodobane użytki, poczynając od czoła murów rzeczonego miasta i od góry, która zwie się Górą Stefana w górę i stamtąd w dół, po obu stronach rzeki Pełtwi, a stamtąd wokoło rzeczonego miasta lwowskiego aż do młyna kościoła parafialnego Najświętszej i chwalebnej Dziewicy Maryi włącznie, który położony jest pod rzeczonym miastem, dajemy, darowujemy i przyznajemy w pełni i wszelaką możność. Ponadto chcemy, aby młyn rzeczonego kościoła Świętej Maryi, z dawna i wieczyście do samego kościoła przyłączony, wraz z łanem, który także samemu kościołowi z rzeczonych stu łanów niniejszym dołączamy, oraz młyn rzeczonego Grzegorza Stechera, mieszczanina lwowskiego, w wymiarze rzeczonych stu łanów podobnie pozostały. A iżby ciężary rzeczonego miasta mieszczanie tym łatwiej i lepiej mogli znosić, dziesięć łanów wolnych z rzeczonych stu łanów, bez opłaty czynszu, dajemy im i szczodrze świadczymy po wieczne czasy, z pełną mocą sprzedawania, zamieniania i obracania ku upodobanym pożytkom, wszakże za naszą i naszych następców zgodą i upodobaniem woli; dodając specjalnie i wyraźnie, iż na pewnym bagnie położonym w granicach i wymiarze osiemdziesięciu dziewięciu łanów wszyscy Rusini przynależni do naszego zamku lwowskiego, wraz z mieszczanami i mieszkańcami wspomnianego miasta, konie i bydło swe pospołu będą wypasać wedle ich wszelkiej woli. Ponadto, iżby tym rychlej, dogodniej i łatwiej rzeczone sto łanów przez już powiedzianych mieszczan i mieszkańców mogło być osadzonych i doprowadzonych do obfitszego stanu, wszystkim i poszczególnym mieszczanom i osadnikom mającym być osadzonymi na rzeczonych stu łanach od wszelkich naszych opłat, egzakcji, poborów i wszelkich powinności w przeciągu dwudziestu lat, od daty niniejszych stale liczonych, dajemy i przyznajemy pełną i wszelaką wolność; po upływie której mieszczanie, osadnicy czyli [...] z osiemdziesięciu dziewięciu łanów, z każdego łanu podlegającego opłacie dwanaście groszy praskich na święto błogosławionego Marcina każdego roku nam i naszym następcom z tytułu czynszu i dziesięciny będą obowiązani płacić. Na których wszystkich świadectwo ku jaśniejszemu dowodowi pieczęć nasza do niniejszych została przywieszona. Działo się w Przesowie, w oktawie błogosławionego Jakuba Apostoła chwalebnego, roku Pańskiego tysiąc trzysta sześćdziesiątego ósmego. W obecności Wszebora trybuna lubelskiego, Jana Taszka z Krzeszowa pielgrzyma etc., [...], Alberta z Wąborkowa, Klemensa z Leweszowa rycerzy, Trzesława z Csmichowa wiceprokuratora sandomierskiego i wielu innych wiarogodnych. Dane przez ręce pana Jana z Czarnkowa podkanclerzego Królestwa Polskiego, dziekana włocławskiego, spisane zaś przez Jakuba Pelina z Ossowy, kanonika płockiego i kościoła świętego Jerzego na zamku krakowskim, notariusza naszej kancelarii królewskiej.
My przeto, przychylając się do sprawiedliwych ich próśb, rzeczony list we wszystkich jego artykułach, punktach i zdaniach aprobujemy, ratyfikujemy, odnawiamy i potwierdzamy, pragnąc, aby uzyskał moc wieczystej trwałości. Działo się we Lwowie, w sam dzień błogosławionego Michała Archanioła, roku Pańskiego tysiąc trzysta osiemdziesiątego dziewiątego. W obecności Jana z Tarnowa wojewody sandomierskiego, Dymitra podskarbiego, Krystyna z Ostrowa, Nawoja z [...], Michała z Buczacza i Jaszka Mazowity oraz wielu innych naszych wiernych, wiarogodnych. Dane przez ręce czcigodnego pana Zakliki prepozyta sandomierskiego, kanclerza naszego dworu, naszego wiernego umiłowanego.
Drugiego [listu] tenor jest taki:
W IMIĘ PAŃSKIE, AMEN. Na wieczną rzeczy pamiątkę. Aby błąd zapomnienia sprawom dziejącym się w czasie nie rodził w przyszłości uszczerbku, wysokie rady królów i książąt postanowiły [je] utrwalać i liter zapisami, i wyszczególnieniem świadków, by nie znikały z upływem czasu. Przeto my, Władysław, z Bożej łaski król Polski, a także ziem krakowskiej, sandomierskiej, sieradzkiej, łęczyckiej, kujawskiej, wielki książę Litwy, pan i dziedzic Pomorza i Rusi. Oznajmiamy brzmieniem niniejszego [pisma] wszystkim, którym to przystoi, obecnym i przyszłym, którzy będą mieli wiadomość o niniejszym. Jak to pragnąc, by nasze miasto lwowskie obfitowało w obfitsze pożytki i mnóstwo ludu, i murów strukturami oraz budowlami było ozdobione, a stan jego uczynić lepszym, by pod naszym szczęśliwym panowaniem czuło, iż otrzymało pożyteczne przymnożenia, a nam z tego pomnożyły się możności i dochody, na usilne prośby przezornych rajców, mieszkańców i całej wspólnoty tegoż miasta lwowskiego, im i ich miastu wszelkie krańce czyli resztówki, inaczej zwane Obszary, wszystkich łanów dla rzeczonego miasta od dawna wymierzonych i wyznaczonych, poza ich wymiar wzdłuż i wszerz aż do granic i miedz wszystkich i pojedynczych wsi, tak naszych, jak duchownych, a także świeckich, przylegających dookoła do tegoż miasta rozciągające się, narastające i pozostające, wraz z tym wszelkie pustkowia pomiędzy granicami rzeczonych wsi, także wokół rzeczonego miasta leżące, ze wszystkimi ich przynależnościami, pożytkami, owocami, czynszami, dochodami, przychodami, rolami, polami, łąkami, pastwiskami, lasami, gajami, dąbrowami, zaroślami, borami, dębinami, bagnami, jeziorami, potokami, rzekami, wodami i ich ciekami, stawami, rybołówstwami, młynami i ich pożytkami oraz wszelkimi i poszczególnymi użytkami, jakimikolwiek nazwami byłyby zwane, które teraz są i w przyszłości kunsztem lub ludzkim staraniem w przepisanych krańcach czyli resztówkach łanów rzeczonych, jak również pustkowiach, a w szczególności lesie zwanym Krzywylas mogą się znaleźć, powstać bądź być powiększone, dajemy, darowujemy, przypisujemy, przyłączamy, dodajemy, na własność przeznaczamy i brzmieniem niniejszego nadajemy wieczyście i na zawsze, z naszej hojności, szczodrobliwości i specjalnej łaski, do trzymania, posiadania, użytkowania, osadzania i spokojnego po wieczne czasy posiadania i ku upodobanym ich użytkom obracania przez rzeczonych rajców, mieszczan i pospólstwo rzeczonego miasta lwowskiego, ich sukcesorów i potomków, rzeczone resztówki łanów, pustkowia i las Krzywylas rzeczony, jak im i ich miastu rzeczonemu wyda się pożyteczniej i dogodniej wypadać. Z tym wszakże dodanym specjalnie i wyraźnie warunkiem, że rzeczeni mieszczanie będą obowiązani rzeczone miasto lwowskie odnawiać strukturami murów i budynkami oraz pożytki Rzeczypospolitej nieustannie pomnażać. Na świadectwo czego niniejszego listu pieczęć nasza została przywieszona. Działo się w Dobrostyniu, w suchoświąteczną środę najbliższą po święcie Podwyższenia Krzyża Świętego, roku Pańskiego tysiąc czterysta piętnastego. W obecności dzielnych i szlachetnych Mszczuja ze Skrzynna poznańskiego, Domarata z Kobylan bieckiego kasztelanów, Mikołaja z Tuchowa podkomorzego, Jana ze Skrzynna cześnika, Mikołaja z Radymna łowczego, Piotra Bzocha z Buczkowa sędziego dobrzyńskiego i wielu innych wiarogodnych. Dane przez ręce wielebnego w Chrystusie ojca, pana Wojciecha biskupa krakowskiego, kanclerza Królestwa Polskiego, oraz czcigodnego Dunina protonotariusza Stolicy Apostolskiej, dziekana krakowskiego, podkanclerzego tegoż Królestwa Polskiego, szczerze nam umiłowanych. Na relację rzeczonego pana Dunina protonotariusza, dziekana krakowskiego, podkanclerzego Królestwa Polskiego.
Trzeciego z kolei oraz najnowszego brzmienie ma się w ten sposób:
Władysław, z Bożej łaski Polski, Węgier, Dalmacji, Chorwacji etc. król, wielki książę Litwy i dziedzic Rusi. Oznajmiamy brzmieniem niniejszego [pisma] wszystkim, którym to przystoi: Jak oto ze strony mieszczan lwowskich prośba przedłożona naszemu Majestatowi zawierała [postulat], abyśmy im nadwyżki łanów, inaczej zwane obszary, które to nadwyżki ciągną się poza łany wymierzone dla miasta Lwowa, leżące wokół rzeki zwanej Brzuchowicką i położone przed miastem Lwowem, raczyli łaskawie przyznać, by osadzać ludźmi i pożytecznymi budowlami ozdabiać, dowodząc, że tego rodzaju nadwyżki łanów przynależą do miasta. My zaś rozważywszy, iż ciż rzeczeni mieszczanie zawsze okazywali nam swą wierność jasnymi dowodami, przychylając się łaskawie, acz ostrożnie do ich prośby, z niżej spisanym miarkowaniem przychylamy się do ich prośby, tak mianowicie, że na tychże rzeczonych nadwyżkach łanów mogą i swobodnie mają moc kmieci, ludzi uprawiających role, karczmarzy wedle swego uznania stawiając budynki osadzać i z nich wszelkie i poszczególne pożytki, dochody oraz czynsze pobierać i brać, oraz ich używać, korzystać i cieszyć się jak własnymi, niniejszym zezwalamy i dopuszczamy. Tak długo, dopóki szczęśliwie powróciwszy do naszego Królestwa Polskiego, nie uczynimy pierwszego wjazdu do Lwowa. I tam, gdy po należytym zbadaniu stwierdzimy, że tego rodzaju nadwyżki łanów [naprawdę] przynależą do miasta, im je potwierdzimy i ratyfikujemy. A budowle i nakłady, które tam uczynią zawierzając niniejszemu naszemu królewskiemu zezwoleniu, w ich posiadaniu i budowie ostaną się i pozostaną; jeśli zaś rzeczona nadwyżka łanów okaże się po naszym zbadaniu nie do miasta, lecz do nas lub kogoś innego przynależeć, wówczas ciż mieszczanie lwowski ustąpią z posiadania rzeczonych nadwyżek łanów, a struktury, budynki i nakłady, które tam poczynili, temu, czyją okaże się nadwyżka łanów z prawem rzeczywistym być, z pełnym prawem zrezygnują i w posiadanie rzeczonych nadwyżek dopuszczą, nakłady zaś [...]. [Wam zaś] wojewodom, kasztelanom, starostom, burgrabiom, wójtom i innym, którzy niniejszym pismem zostaniecie wezwani, nakazujemy, chcąc bezwzględnie mieć mocą niniejszego pisma, abyście tychże mieszczan lwowskich w posiadaniu rzeczonych nadwyżek łanów w ich imieniu podobnie z prawami i pożytkami, które w takich nadwyżkach łanów poczynią i pomnożą, [utrzymywali] i nie dopuszczali, by w jakiejkolwiek sprawie doznawali jakiejś uciążliwości. Inaczej dla łaski naszej nie czyniąc. Na świadectwo czego niniejszego listu pieczęć nasza została pod spodem przywieszona. Dane w Budzie w najbliższy wtorek przed/po świętym Jakubie Apostole chwalebnym, roku Pańskiego tysiąc czterysta trzydziestego [czterdziestego] czwartego. Relacja czcigodnego Jana Reja, prepozyta kościoła św. Michała na zamku krakowskim, ówczesnego kustosza pieczęci królewskiej.
My przeto, ZYGMUNT AUGUST KRÓL, przychylając się do rzeczonej prośby, listy już wpisane, które, jak przedpółtora [jak wyżej powiedziano], widzieliśmy i czytaliśmy, na pergaminie wypisać czyli transumować oraz naszą podwieszoną pieczęcią umocnić nakazaliśmy. Stanowiąc, aby ilekroć, tak sądownie, jak pozasądownie, w miejscach publicznych i prywatnych, zupełna i niewątpliwa wiara była im dawana, nie inna, niż gdyby same oryginalne listy zostały przedłożone. Na czego świadectwo pieczęć nasza do niniejszych została pod spodem przywieszona. Dane w Piotrkowie na sejmie walnym Królestwa naszego, w najbliższy wtorek po święcie Trójcy Świętej, roku Pańskiego tysiąc pięćset pięćdziesiątego piątego, panowania naszego dwudziestego szóstego.
[Relacja:] Wspaniałego Jana z Ocieszyjna, kanclerza Królestwa Polskiego, starosty generalnego krakowskiego, sądeckiego, olsztyńskiego, podkomorzego krakowskiego.
[Podpis:] Jan Ocieski
[Znak pisarski / monogram:] J R y C [...]
[W lewym marginesie noty regestowe:]
Od czoła murów łany [...]
1368
1389
1415
[Pieczęć:] [W puszce metalowej, na sznurze jedwabnym, zachowana pieczęć koronna Zygmunta Augusta z czerwonego wosku, z tarczą herbową w otoku napisowym]
[Verso:]
[Nota 1 - czerwonym atramentem, XIX w.:] Rubryka pierwsza, litera A, nr 5
[Nota 2 - regest łaciński, XVI/XVII w.:] Oblata przywilejów co do nadwyżek łanów i [...] lwowska
[Nota 3 - kancelaryjna/archiwalna:] Przywilej króla Władysława o dziedzictwie m[...]
[Nota 4:] 1368 / 1389 / 1415 / 1434
[Nota 5:] Aria A. Nr [...] / Nr 115
[Nota 6:] Sąd lwow. 193 / k. Ser. 21
[Inicjał S]IGISMVNDVS AVCVSTVS Dei gratia Rex Poloniae, magnus Dux Lithwaniae, Russiae, Prussiae, Masoviae etc. dominus et haeres. Significamus tenore praesentium, quorum interest universis. Quia oblatae sunt nobis per certos Consiliarios nostros, nomine Proconsulis, Consulum, totiusque communitatis Civium Leopolien[sium] ternae literae in pergameno, altera quidem Serenissimi olim Casimiri Regis Poloniae, de data in Trzesow Anno Domini Millesimo Trecentesimo Sexagesimo octavo, a[l]tera Serenissimi olim domini Wladislai de data in Dobrzeschaw Anno Domini Millesimo Quadringentesimo quindecimo, Tertia porro et novissima, Serenissimi olim domini Wladislai, Poloniae, Hungariae, Dalmatiae, Croatiae etc. Regis, de data Buda, Anno Domini Millesimo Quadringentesimo Quadragesimo Quarto, cum sigillis eorundem in zonis sericeis appensis, tenoris infrascripti, sanae, salvae, integrae, nullamque suspicionis notam in se habentes. Quas quidem nos vidimus, elegimus, supplicatumque est nobis, ut illas in pergameno in forma vidimus exscribi, seu transumi, sigilloque nostro communiri mandare dignaremur. Primarum tenor de verbo ad verbum sequitur et est talis: IN NOMINI DOMINI AMEN. Wladislaus Dei gratia, Rex Poloniae, nec non terrarum, Cracoviae, Sandomiriae, Siradiae, Lanciciae, Cuyaviae, Lithwaniae princeps supremus, Pomeraniae, Russiaeque dominus et haeres. Significamus tenore praesentium tam praesentibus quam futuris, quibus expedit universis. Quomodo fidelium nostrorum Consulum et Civium civitatis nostrae Lemburgen[sis] oblata petitio continebat, quatenus de innata nobis clementia literam Serenissimi Principis domini Casimiri olim Regis Poloniae ipsis concessam, ratificare et confirmare dignaremur. Cuius tenor sequitur in haec verba: In nomine domini amen. Vere dignum et iustum est, ut ea quae per Reges et Principes, in profectum, et utilitatem suorum subditorum benigne largiuntur, ne simul cum fluxu temporis a memoria hominum decrescant, necesse est, ut ea solennis roboret titulus literarum. Proinde nos Casimirus Dei gratia, Rex Poloniae, nec non terrarum Cracoviae, Sandomiriae, Siradiae, Lanciciae, Cuiaviae, Pomeraniae, Russiaeque dominus et haeres. Notum facimus, tam praesentibus, quam futuris, tenore praesentium quibus expedit universis. Consideratis quibusdam ac nonnullis deffectibus Civitatis nostrae Lembergen[sis] et Civium ac incolarum in ipsa degentium quibus ipsa Civitas Lembergen[sis] in terra Russiae constituta per insultus infidelium Lithuanorum, ortodoxae fidei inimicorum, prodolor! fore noscitur, aggrauata, et praesentia volentes eidem Civitati et Civibus ac incolis ipsius de benignitate nostra celsitudinis, ut merito tenemur, de remedio providere oportuno, exnunc ipsis civibus et incolis, eorum veris et legitimis haeredibus natis et nascendis, centum mansos franconicos, iure tewtonico Magdeburgensi, cum omnibus utilitatibus, pratis, pascuis, paludibus, silvis, mericiis, rubetis, agris, cultis, et incultis, molendinis, piscinis, piscaturis, aquis, aquarum decursibus, quae intra limites et mensuram predictorum centum mansorum poterint contineri ad extirpandum, locandum, colendum, meliorandum, et ad usus beneplacitos usufruendum, incipiendo a fronte murorum predictae Civitatis, et a monte qui dicitur Stephani mons sursum et eam deorsum, ex utraque parte fluvii Peltwa, et abinde per circuitum praefatae Civitatis Lembergen[sis], usque ad molendinum ecclesiae parochialis sanctae Mariae virginis gloriosae, inclusive, quod subtus praefatam Civitatem est situatum, damus, donamus, et concedimus plenarie et omnimodam facultatem, praeterea molendinum sanctae Mariae ecclesia predicta, antiquitus et perpetuo ipsi ecclesiae iunctum, una cum lamco, quem etiam ipsi ecclesiae, de dictis centis mansis praesentibus adiungimus, ac molendinum dicti Stecher Gregorii, civis Lembergen[sis] in mensura predictorum centu[m] laneorum, seu mansorum similiter volumus permanere. Et ut onera Civis praedictae Civitatis eo facilius et melius poterint supportare, decem mansos liberos de praefatis centu[m] mansis, absque solutione census, eisdem perpetuis temporibus damus et largimur, cum potestate plenaria, vendendi, commutandi, et ad usus beneplacitos convertendi, nostro tamen et successorum nostrorum, de consensu et placita voluntate; adicientes specialiter et expresse, quod in paludine quodam intra limites, et mensura octoginta novem mansorum situata omnes Rutheni ad castrum nostrum Lemburgen[se] pertinen[tes] una cum Civibus et incolis praethibata Civitatis, equos et pecora ipsorum communiter depascent, iuxta ipsorum omnimodam voluntaton, insuper ut eo cicius, commodius et facilius saepedicti centu[m] mansi, per iam dictos Cives et incolas, valeant collocari et in uberiorem redigi condicionem, omnibus et singulis Civitatibus colonisq[ue] in predictis centum mansis locandis, ab omnibus nostris solutionibus, exactionibus, collectis, et depactationib[us] universis infra viginti annorum spacium, a data praesentium continue computandorum, plenam et omnimodam damus et concedimus libertatem, qua elapsa, cives, coloni, seu inedic[?], octoginta novem mansorum seu laneorum, de quolibet manso, seu laneo solubili duodecem grossos pragenses in festo beati Martini singulis annis nobis et successoribus nostris pro censu et decima solvere tenebuntur. In quorum omnium testimonium adevidentiam clariorem sigillum nostrum praesentibus est appensu[m]. Actum in Przetssow, infra octavas beati Iacobi Apostoli gloriosi, Anno Domini Millesimo Trecentesimo Sexagesimo octavo. Praesentibus Wzissugio Tribuno Lublinen[si], Joanne Tascone de Krzeszow peregrino etc., wanglicoso[?], Alberto de Wamborkow, Clemente de Leweszo militibus, Trzesceslao de csmichow viceprocuratore Sandomirien[si], et aliis multis fidedignis. Datum per manus domini Iohannis de Czarnicow vicecancellarii Regni Poloniae, decani Wladislawien[sis] scriptum autem per Iacobum Pelin de Ossowa Canonico[m] Plocen[sem], et Sancti Georgii in castro Cracoviensi ecclesiarum, notarii aulae nostrae Regalis. Nos itaque iustis ipsorum peticionibus annuentes, praedictam literam, in omnibus ipsius articulis, punctis, et sentenciis, approbamus, ratificamus innovamus, et confirmamus, ipsam volentes obtinere robur perpetuae firmitatis. Actum in Lamburga, ipso die beati Michaelis Archangeli, Anno Domini Millesimo Trecentesimo Otuagesimo nono. Praesentibus Joanne de Tarnow Palatino Sandomirien[si], Dimitrio vicethesaurario, Gnistino de Ostrow Navogio de Lanow[a], Michaele de Bucsacs, et Jescone Masowitha, ac aliis multis nostris fidelibus, fide dignis. Datum per manus Venerabilis domini Zaklicze Praepositi Sandomirien[sis], aulae nostrae Cancellarii, nostri fidelis dilecti. Alterarum tenor is est: IN NOMINE DOMINI AMEN. Ad perpetuam rei memoriam, ne error oblivionis gestis sub tempore versantibus pariat in posterum detrimenta, alta Regum et Principum Consilia decreverunt, et literarum apicibus et testium annotatione perhennari, ne lapsu temporis evanescant. Proinde Nos Wladislaus Dei gratia Rex Poloniae, necnon terrarum Cracoviae, Sandomiriae, Siradiae, Lanciciae, Cuiaviae, Lithwaniaeque Princeps supremus, Pomeraniae, Russiaeq[ue] dominus et haeres. Significamus tenore praesentium, quibus expedit universis, praesentibus et futuris, praesentium noticiam habituris. Quomodo cupientes Civitatem nostram Leopolien[sem], alias Lamburgensem, uberioribus commodis, et populi multitudine abundare, murorumque structuris, et aedificiis decorari, ac condicionem ipsius facere meliorem, ut sub felici nostro Regimine utilia se senciant recepisse incrementa, et nobis inde facultates augeantur et proventus, ad instan[tes] peticiones providorum Consulum incolarum, et totius communitatis eiusdem Civitatis Leopolien[sis], ipsis et Civitati ipsorum, omnes extremitates, sive residuitates alias Obschari dictas omnium laneorum, pro civitate predicta ab antiquo dimensoratorum et deputatorum, ultra dimensurationem ipsorum in longum et latum usqz ad terminos et metas omnium et singularum villarum, tam nostrarum quam spiritualium, ac etiam secularium eidem Civitati eidem civitati circumferentialiter adiacentium protensas, excrescen[tes] et restan[tes], cum hoc omnes vastitates inter granicies predictarum villarum, etiam circumquaqz predicta Civitati consisten[tes], cum omnibus ipsarum pertinentibus, utilitatibus, fructibus, censibus, redditibus, proventibus, agris, campis, pratis, pascuis, silvis, nemoribus, gais, mericiis, virgultis, borris, quercetis, paludibus, lacubus, torrentibus, fluviis, aquis, ipsarumq[ue] decursibus, piscinis, piscaturis, molendinis, et ipsorum emolimen[tis], omnibusqz et singulis usibus, quibuscunqz nominibus vocitentur, qui nunc sunt, et in futurum arte vel humano ingenio in prescriptis extremitatibus sive residuitatibus laneorum predictorum, nec non vastitatibus, et presertim silva dicta Krzuwilias reperiri, vel fieri aut augmentari possunt, damus, donamus, attribuimus, adiungimus, addimus, appropriamus, tenoreqz praesentium conferimus perpetuo et in aevum, de nostra libertate munificentia, et gratia speciali, per predictos Consules, Cives et communitatem dicta Civitatis Leopolien[sis], ipsorum successores et posteros predictas residuitates laneorum vastitates, et silvam Krzuwiliasz predictam, tenen[dum], haben[dum], utifruen[dum], collocan[dum], et pacifice temporibus perpetuis possiden[dum], et ad ipsorum usus beneplacitos converten[dum], prout ipsis et eorum Civitati predicta utilius et commodiosius videbitur expedire. Illo tamen addito specialiter et expresso quod Cives predicti Civitatem Leopolien[sem] predictam, structuris murorum, et aedificiis tenebuntur instaurare, et commoda Reipublicae continue adaugere. Harum quibus sigillum nostrum, est appensum testimonio literarum. Actum in Dobrestani quatuor temporum feria quarta proxima post festum Exaltationis Sanctae Crucis, Anno Domini Millesimo Quadringentesimo, quintodecimo. Praesentibus strenuis et nobilibus Mosticio de Stansow Posnanien[si], Domrath de Kobiliani Biecen[si] Castellanis, Nicolao de Thuchow subcamerario, Ioanne de Krzithkow pincerna, Nicolao de Radimno venatore, Petro Bzoch de Buczkow Judice Dobrinen[si], et aliis quamplurimis fide dignis. Datum per manus Reverendi in Christo patris, Domini Alberti Episcopi Crac[oviensis], Regni Polonia Cancellarii et Venerabilis Dunin sedis Apostolicae prothonotarii, Decani Cracovien[sis], eiusdem Regni Poloniae Vicecancellarii, sincere nobis dilectorum. Ad Relationem praedicti domini Dunin Prothonotarii Decani Crac[oviensis] Regni Polonia Vicecancellarii. Terciarum porro ac novissimarum tenor in hunc modum se habet: Wladislaus Dei gratia, Polonia, Hungaria, Dalmacia, Croacia, etc. Rex, Lithuaniaeque Princeps supremus, et haeres Russia. Significamus praesentium tenore, quibus expedit universis: Quomodo parte Civium Leopolien[sium] peticio M[ajes]ti nostrae continebat, quatenus ipsis excrescentias laneorum, alias obschari dictas, quae excrescentia extendunt se ultra laneos Civitati Leopolien[si] commensuratos circa fluvium Bruchovice dictum iacen[tes], et ante Leopolien[sem] Civitatem sit[as], praesentia hominum e collocare et utilibus aedificiis decorare dignaremur, gratiose concedere allegan[tes] huiusmodi excrescentias laneorum civitati attinere. Nos vero deliberan[tes] quia ipsi Cives dicti semper nobis fidelitatem eorum claris studiis monstrabant, eorum peticioni benigne, caute tamen annuen[tes], cum infrascripta moderatione eorum peticioni annuimus, ita quod in eisdem laneorum excrescentiis predictis possunt et libere valeant Kmethones homines agrorum cultores, thabernatores iuxta eorum arbitrium, aedificia faciendo, locare, et de ipsis omnes et singulos utilitates, obuenciones, ac census capere et tollere, ipsisque uti, frui et gaudere tanquam propriis praesentibus concedimus et indulgemus. Ita diu quousque feliciter in Regnum nostrum Polonia reverteri, primum ingressum in Leopolim faciemus. Ibiqz dum debito examine comperiemus, quod huiusmodi laneorum excrescentiae [revera?] attinent civitati ipsis eas confirmabimus et ratificabimus. Et aedificia ac sumptus quos ibi fecerint nostra Regia praesenti concessione affidati in eorum possessione et aedificacione stabunt et permanebunt, si vero dicta laneorum excrescentia comperta per nos fuerint non Civitati sed nobis, vel alicui alteri attinere, extunc ipsi cives Leopolien[ses] de possessione excrescentiarum laneorum prefatorum cedent et structuras aedificia ac sumptus quos ibi fecerint, illi cuius comperte fuerint excrescentia laneorum, iure vero esse, cum pleno iure resignabunt, in possessionemque praedictarum excrescentiarum admittent impensas vero [tam?] Pallatinis Castellanis Capitaneis Burgrauiis Woyewodis, et aliis qui praesentibus fueritis requisiti. Mandamus omnino habere volen[tes] per praesentium tenorem quatenus ipsos Cives Leopolien[ses] in possessione excrescentiarum laneorum predictarum nomine similiter cum iustibus ac utilitatibus, quos et quas in excrescentiis huiusmodi laneorum facient et multiplicabunt, faciatis, nec eis in re aliqua in aliquam molestiam patiamini. Secus pro gratia nostra non facturi. Harum quibus sigillum nostrum praesentibus est subappensum testimonio literarum. Datum Buda feria tercia proxima Beati Iacobi Apostoli gloriosi, Anno Domini Millesimo Quadringentesimo Trigesimo quarto. Relatio venerabilis Ioannis Reii Sancti Michaelis in Castro Crac[oviensi] Praepositi Regii protunc sigilliferi. Nos itaqz SIGISMVNDVS AVGVSTVS REX, supplicationi praedicta annuentes literas iam inscriptas, quas ut premissum est vidimus et legimus, in pergamenum exscribi, seu transumi, sigilloqz nostro subappenso communiri mandavimus. Decernentes, ut quam sequoties, tam in iudicialiter quam extra iudicialiter, in locis publicis et privatis integra et indubia fides illis adhibeatur, naq[ue] alia quam si ipsae literae originales fuerint productae. In cuius rei testimonium sigillum nostrum praesentibus est subappensum. Datum Piotrcovia in conventu generali Regni nostri, feria tercia post festum sanctae Trinitatis proxima, Anno Domini Millesimo Quingentesimo Quinquagesimo quinto, Regni nostri Vigesimo sexto.
[Relatio:] Magnifici Ioannis de Oczieskno Regni Polonia Cancellarii, Generalis Crac[oviensis], Sandecen[sis], Olstinen[sis] Capit[anei], Succamerarii Crac[oviensis].
[Podpis:] Joannes Oriesky
[Znak pisarski / monogram:] J R y C [...]
[W lewym marginesie noty regestowe:]
A fronte Muror[um] Lanei maipumk[?]
1368
1389
1415
[Pieczęć:] [W puszce metalowej, na sznurze jedwabnym, zachowana pieczęć koronna Zygmunta Augusta z czerwonego wosku, z tarczą herbową w otoku napisowym]
[Verso:]
[Nota 1 - czerwonym atramentem, XIX w.:] Rubrica Prima Litt. A. No 5to
[Nota 2 - regest łaciński, XVI/XVII w.:] Insinuatio Privilegiorum super laneorum excrescentias et Biru[?] Lwowska
[Nota 3 - kancelaryjna/archiwalna:] Privilegium Wladislai Regis de hereditate m[...]
[Nota 4:] 1368 / 1389 / 1415 / 1434
[Nota 5:] Aria A. No [...] / No 115
[Nota 6:] Cur. Lwov. 193 / fo. Ser. 21
Dokument pergaminowy w bardzo dobrym stanie zachowania. Zachowana wielka pieczęć koronna Zygmunta Augusta z czerwonego wosku w metalowej puszce, zawieszona na plecionym sznurze. Zygmunt II August dokonuje transumptu i potwierdzenia trzech przywilejów dla Lwowa dotyczących 100 łanów frankońskich oraz nadwyżek (obszarów/ekscrescencji) wokół miasta: 1) Kazimierza Wielkiego z 1368 r. (potwierdzonego przez Władysława Jagiełłę w 1389 r. we Lwowie); 2) Władysława Jagiełły z 1415 r. (w Dobrzechowie/Dobrostanie); 3) Władysława Warneńczyka z 1434 r. (z Budy). W nocie na karcie katalogowej wskazano królów: Kazimierza III, Władysława II (Jagiełłę) i Władysława III (Warneńczyka) – jest to w pełni zgodne z treścią transumowanych dokumentów.
Zgłoś błąd transkrypcji
Podaj fragment i proponowaną poprawkę. Zgłoszenie dotyczy tego pisma.









