Przekład / tekst współczesny
[Lublin, 7 lutego 1781 — według noty u góry pierwszej strony.]
Szanowny Panie. Dzisiaj otrzymałem Pański list. Został nadany na poczcie za pokwitowaniem, a ponieważ rzadko korespondujemy z Krasnymstawem, długo tam zalegał i przez to późno dotarł do moich rąk.
Otrzymałem pełnomocnictwo, ale jest niewłaściwe. Bardzo się dziwię, mój drogi przyjacielu, że znając prawo, popełniłeś taki błąd przy jego sporządzaniu. Trzeba jak najprędzej wystawić nowe pełnomocnictwo na mnie i starostę Ulanickiego; można też wpisać Twojego dotychczasowego pełnomocnika. Należy zastosować zwykłą formę, zupełnie inną niż ta, którą mi przysłałeś. Potem trzeba uzyskać urzędowy wypis na papierze stemplowanym, z pieczęcią grodową, i przesłać go bezpośrednio przez Włodzimierz, pod adresem starosty Ulanickiego w Poromowie. Jest tam bardzo pilnie potrzebny.
Dobrze byłoby, gdyby pełnomocnictwo mogło nosić datę 24 czerwca lub późniejszą. Pozwałem już bowiem Debolinę o uznanie długu wobec Ciebie i uzyskałem przeciw niej kondemnatę [wyrok zaoczny]. Debolina położyła jednak areszt na mnie i na mojej sumie znajdującej się u Ciebie, twierdząc, że nic mi nie jest winna, a mimo to śmiałem ją pozwać i uzyskać przeciw niej kondemnatę.
Ten areszt niczego nie rozstrzyga: jeśli Twój weksel jest nieważny, ona nic nie zapłaci; jeśli zaś ważny, jaki sens miało nakładanie aresztu? Mimo to przyślij pełnomocnictwo bez zwłoki, w wyżej wskazanej, zwykłej prawnej formie, abym mógł się nim zasłonić i bronić przed sądem tego, że słusznie pozwałem ją jako pełnomocnik.
Mam nadzieję w Bogu, że sprawa pójdzie pomyślnie, ponieważ starosta Ulanicki bardzo mi pomaga. Teraz nie mogę przyjechać do Lwowa, chyba na kontrakty. Po upływie mojego roku nie będę już dłużej służył; dlatego, drogi przyjacielu, nie mogę spełnić Twojej prośby. Żegnaj, proszę być pewnym mojego przywiązania. Pałuski.
Napisz do mnie do Krasnegostawu, a pełnomocnictwo wyślij przez Włodzimierz do Poromowa, pod adresem starosty Ulanickiego.
Adres: do pana hrabiego de Kerestshek Csáky [grafia robocza], we Lwowie, pod numerem 58.
[Nota na odwrocie koperty, odczyt częściowy:] Dokumenty dotyczące sumy u Deboliny [...] oraz postępowania przez Józefa [nazwisko nieustalone], pełnomocnika, i Jana Pałuskiego [...] w Poromowie u [...] Franciszka [?], starosty [określenie nieustalone].
Oryginalne brzmienie — transkrypcja
[PDF s. 6; nota u góry, ręka i czas jej powstania nieustalone:] d. 7. Fbr 81. z Lublina.
Monsieur.
Dnia dzisieyszego odebrałem [przesłonięte pieczęcią] WPana, a to dla tego że był za Rewersem na Pocztę oddany, więc że my z Krasnymstawem rzadko miewamy korrespondencyą, tam tedy tak długo zależał y przez to tak pozno rąk moich doszedł.
Plenipotencyą odebrałem ale nie do rzeczy. Bardzo ci się mon cher ami dziwuię że masz wiadomość Prawa a takiś popełnił względem tey Plenipotencyi błąd. Trzeba tedy jak nayprędzey uczynić inną Officio[...] [końcówka niepewna] Plenipotencyą na mnie y na JW° Starostę Ulanickiego, można y swego dawnieyszego Plenipotenta wraz włożyć; a to trzeba uczynić Formą zwyczayną, y wcale inną od tey którąś mi WPan przysłał, potym wyiąć extraktem na Papierze Stemplowanym z Pieczęcią Grodową y przy-
[PDF s. 7]
-słać prosto na Włodzimierz pod Kopertą JW° Starosty Ulanickiego do Poromowa, gdyż ona tam iest potrzebna bardzo pilno.
Ta Plenipotencya żeby mogła bydź pod Datą 24 Junij lub pozniey, bardzoby dobrze było, gdyż ia iuż pozwałem Debolinę do przyznania długu WPanu, na którey Kondemnatę otrzymałem; W. zaś Debolina położyła Areszt na mnie y na moiey Summie u WPana będącey, w tey Kategoryi że ona nic mi nie będąc winna, a ia ią śmiał pozwać y Kondemnatę na nią otrzymać.
Areszt ten nic niestanowi, bo ieżeli Wexel WPana zły, to ona nic nie da; ieżeli zaś dobry, na co tu zdało się areszt kłaść?
Jednak WPan bez żadnego opoznienia przysyłay tę Plenipotencyą, tylko Formą wyżey wyra-
[PDF s. 8]
-żoną y zwyczaynie Prawną, żebym się miał czym złożyć y bronić w Sądzie, żem ią iako Plenipotent słusznie pozwał.
Mam w Bogu nadzieię że ten Interes póydzie pomyślnie, gdyż JW° Starosta Ulanicki mocno mi dopomaga.
We Lwowie teraz bydź nie mogę chyba na Kontrakty, gdzie iuż pewnie po skończonym moim roku więcey służyć nie będę; dla tego więc mon cher ami w twoim ci usłużyć nie mogę żądaniu [składnia końcowych słów robocza].
Adieu proszę bydź pewnym o moim Przywiązaniu. Paluski.
Napisz do mnie na Krasnystaw, a Plenipotencyą na Włodzimierz do Poromowa, adressuy pod Kopertą Starosty Ulanickiego.
[PDF s. 10, adres]
A Monsieur / Monsieur Le Comte / de Kerestshek Csákÿ [grafia członu poprzedzającego nazwisko robocza] / Sub Nro 58. à Leopol.
[PDF s. 11, nota łacińska; odczyt częściowy]
Documenta ad Sumam [kwota/przekreślenie nieczytelne] apud Debolinam [...] existentem. [...] facti [...] processus per Josephum [P...owski?] Plenipotentem & Joannem Pałuski [...] in Poromow apud [...] Franciscum [?] Capit. Hullnicensem [?] exister[...].
Uwagi do odczytu
Kolacja 14 X 2026: oryginalny PDF s. 6–8, 10–11 oraz te same reprodukcje w dostarczonym opracowaniu rodzinnym, s. 10–12, 14–15. Potwierdzono dzisieyszego, nie dziewiątego, oraz numer adresowy 58, nie 50. Nota u góry s. 6 podaje 7 Fbr 81 z Lublina; jej ręki i czasu powstania nie ustalono, więc data i miejscowość mają wskazane pochodzenie. Podpis Pałuski, imię Jan według łacińskiej noty Joannem Pałuski. Nie rozwinięto urzędowej nazwy Ulanicki do niezweryfikowanego starostwa. Capit. w nocie interpretowane jako capitaneus — starosta; nie jest podstawą do wprowadzenia kapitana ani brata hrabiego Czakiego. Franciscum pozostaje mniej pewne; tożsamość tej osoby ze starostą z listu wymaga dalszego potwierdzenia. Kwoty w nocie nie odczytano; nie przyjęto 180 ani 1800. Kwoty osobistej sumy Pałuskiego list drugi nie podaje; utożsamienie z sumą pierwszego listu wymaga osobnego uzasadnienia. 24 czerwca to proponowana data pełnomocnictwa, bez roku w oryginale. Relacja o długu i działaniach Deboliny pochodzi od autora, nie rozstrzyga zasadności roszczeń. Areszt na sumie oznacza zajęcie; nie dowodzi uwięzienia autora. Imienia hrabiego nie ma. Rodzinnej hipotezy identyfikacji jako Józefa Kajetana Czakiego nie utożsamiono z odczytem.
Lokalizacja w skanie: 132/1/826, PDF s. 6–8: drugi list; s. 9: nota registraturalna; s. 10: adres, s. 11: nota łacińska na kopercie. Pieczęć zasłania fragment początku na s. 6.
Kontrola jakości: date: 2026-10-14; scope: Ponowna kolacja oryginalnych skanów z pomocniczym opracowaniem rodzinnym; skontrolowano proponowane zmiany, zachowano niepewności.
Źródło uzupełniające: CDIAL-132-1-826-Czaki-listy-1780-82.pdf
Lokalizacja w skanie: 132/1/826, PDF s. 6–8: drugi list; s. 9: nota registraturalna; s. 10: adres, s. 11: nota łacińska na kopercie. Pieczęć zasłania fragment początku na s. 6.
Kontrola jakości: date: 2026-10-14; scope: Ponowna kolacja oryginalnych skanów z pomocniczym opracowaniem rodzinnym; skontrolowano proponowane zmiany, zachowano niepewności.
Źródło uzupełniające: CDIAL-132-1-826-Czaki-listy-1780-82.pdf
