Katalog źródeł

Semen Białecki zawiadamia rajcę lwowskiego Macieja Haydera o niespodziewanym zgonie Lorenza Feiera w Warszawie na skutek nieudanego upustu krwi, przez co zmarły nie zdążył sporządzić testamentu. Omawia także bieżące sprawy finansowe, kwestię przekazania funduszy pannie Curticy oraz losy pozostawionego majątku.

Semen Białecki dziękuje rajcy Maciejowi Hayderowi za przysłane towary, rozlicza zobowiązania finansowe i zapowiada nadesłanie piwa wareckiego oraz innych podarków. Informuje również o chorobie króla Władysława IV i oczekiwaniu na wieści z Gdańska o królowej.

Ferdinand Engelhardt informuje Roberta Forbesa o wysyłce sukna przez Wieruszów do Jarosławia oraz o bieżącej korespondencji kupieckiej. Omawia także kwestie odbioru gotówki, terminy płatności długów i trudności z pozyskaniem weksli przed jarmarkiem lipskim.

Peter West informuje z Warszawy Arthura Forbesa o przebiegu spraw prawnych przed sądem marszałkowskim i grodzkim oraz o wyjeździe stron do Krakowa. Relacjonuje również kwestie podatkowe, sporne rozliczenia z Lądkiem oraz zabiegi o zawarcie ugody przed jarmarkiem.

Prymas obiecuje interwencję u jezuitów, nuncjusza i biskupów w sprawie uczniów zakłócających pokój. Wyjaśnia ograniczenia własnej jurysdykcji i prosi Lwów o wysłanie przedstawiciela na konwokację.

Król Zygmunt I Stary zwalnia wszystkich chrześcijańskich mieszkańców Lwowa na dwadzieścia lat od czynszów, szosu i innych opłat z powodu zniszczeń wywołanych pożarem miasta. Ponadto zwalnia mieszczan z czopowego na okres siedmiu lat, nakazując przeznaczenie tych wpływów przez kolejne sześć lat na odbudowę miejskich murów i obwarowań.

B. Werner dziękuje Arturowi Forbesowi za życzenia noworoczne i żałuje, że minęli się podczas jego przejazdu przez Jarosław. Informuje o oczekiwaniu na wozy taborowe, poszukiwaniach nowego ładunku oraz ewentualnym skierowaniu transportu do Zamościa w zależności od wieści ze Lwowa.

Przed sądem ziemskim lwowskim Jadwiga z Oleska, żona wojewody podolskiego Marcina Kamienieckiego, zapisała arcybiskupowi lwowskiemu Bernardowi Wilczkowi roczny czynsz wyderkafowy w wysokości 10 grzywien od sumy 400 florenów. Dochód ten, zabezpieczony na cle i stawach w Załoźcach oraz Olesku, został przeznaczony na utrzymanie lampy przed ołtarzem św. Jerzego w katedrze lwowskiej.

Gabriel Wyhowski informuje wojewodę ruskiego Jana Stanisława Jabłonowskiego o odnalezieniu i naprawieniu jego karetki, której odesłanie zablokował jednak pan de Béthune. Prosi również o wsparcie dla brata prowadzącego pertraktacje z chorążym koronnym.

Król Zygmunt I Stary zatwierdza na prośbę kapituły katedralnej lwowskiej dokument komisarzy królewskich z 1463 roku rozgraniczający wieś kapitulną Wierzbiąż oraz królewskie wsie Rożana i Rzeczyczów. Potwierdzenie przyznaje kapitule sporne grunty, lasy, zarośla i dochody wedle usypanych kopców granicznych.

Skarga na egzekucje wojskowe, koszty i ucieczkę poddanych. Starostwo ma dostarczyć 1000 drewna do Torunia oraz ludzi do palisad. Osobno: pieniądze u Bartoldego, weksel i wiadomość o poczcie gdańskiej.

Generał jezuitów dziękuje za życzliwość Lwowa wobec zakonu. Podkreśla, że wiadomości otrzymał od wiarygodnych świadków, i obiecuje modlitwę za radę oraz mieszkańców. Oryginał datowany 1626, okładka 1616.

Wojciech Włoszkiewicz informuje magistrat lwowski o podjętych działaniach przed królewskim sądem asesorskim w celu uniknięcia wyroku zaocznego oraz prosi o dalsze dyspozycje. Donosi także o unieważnieniu wydanych egzekucji przez pana kasztelana.

Biskup wysyła interwencje do hetmana wielkiego koronnego i starosty lwowskiego. Magistrat otrzymuje kopie i ma równolegle wykonywać swoje obowiązki.

Król Zygmunt I Stary nadaje kapitule metropolitalnej we Lwowie wieś Honiatycze prawem dziedzicznym wraz ze szczegółowym wytyczeniem jej granic. Ponadto zwalnia wieś i jej mieszkańców ze wszelkich ciężarów ziemskich oraz wypraw wojennych, poddając ją immunitetowi kościelnemu.

Mikołaj Hadziewicz donosi doktorowi Kupińskiemu o zabiegach w kancelarii królewskiej, u hetmana oraz podkomorzego łuckiego w celu uzyskania libertacji dla Lwowa, wspominając o poniesionych na ten cel wydatkach. Zwraca się również z prośbą o dopilnowanie jego prywatnych spraw majątkowych i kwestii długów w mieście.

Podkomorzy lwowski Wojciech Starzechowski poświadcza usypanie kopców granicznych i prawne ustalenie granic między dobrami kapituły lwowskiej (Żydatycze), Michała Chomątowskiego (Dublany) oraz Zofii Hynkowej (Sroki). Za naruszenie nienaruszalności wytyczonych granic strony ustanowiły wadium w wysokości stu grzywien.

Archibald Giller przesyła Franciszkowi Głogowskiemu zamówiony atłas oraz adamaszek karmakarowy, przedstawiając łączne rozliczenie wraz z wcześniejszym długiem na sumę 99 złotych. Informuje również o wieści z poczty zapowiadającej przybycie króla do Warszawy za sześć tygodni.

Król Zygmunt I Stary nadaje władzom Lwowa budynek wagi miejskiej oraz postrzygalnię sukna wraz z wszelkimi dochodami na potrzeby obronności i dobra wspólnego miasta. Przywilej zakazuje tworzenia konkurencyjnych, prywatnych warsztatów tego typu w mieście i na przedmieściach pod rygorem konfiskaty.

Mikołaj Głogowski tłumaczy bratu niemożność przyjazdu do Lublina z powodu trawiącej go febry, deklarując jednocześnie interwencję u marszałka trybunalskiego w toczącej się sprawie dekretu. Informuje także o bezskutecznej misji żony u pana Kazimierza w Leśnikach, dopytuje o sprzedaż koni w Jarosławiu oraz pozostawia bratu decyzję w sprawie kolaski.

Król Zygmunt I Stary nadaje miastu Lwowu Młyn Piekarski wraz z tzw. trzecią miarką i wszelkimi dochodami za Krakowską Bramą, zwalniając go z możliwości wykupu przez monarchę. Dokument wciela młyn pod wyłączną jurysdykcję miejską prawa magdeburskiego we Lwowie.

Theodor Hodschon informuje Artura Forbesa o śmierci krawca Beckera i próbach przejęcia jego majątku przez wdowę po kasztelanie. Zwraca się z prośbą o zachowanie w tajemnicy zdeponowanych u Forbesa pieniędzy zmarłego oraz pomoc w zaspokojeniu własnych roszczeń.

Król Zygmunt I Stary potwierdza przywileje wyjmujące mieszczan i mieszkańców Lwowa spod jurysdykcji sądów szlacheckich, ziemskich oraz grodzkich. Wszelkie ich sprawy mają być rozpatrywane wyłącznie przed właściwym miejskim sądem prawa magdeburskiego pod rygorem nieważności innych wyroków.

Dokument podkomorzego przemyskiego Stanisława Herburta z Fulsztyna oraz wojskiego przemyskiego Macieja Boguskiego potwierdzający przeprowadzenie wizji lokalnej, wyznaczenie granic oraz usypanie kopców granicznych między wsiami Bieńkowa Wisznia, Jatwięgi i Sychtarowice a wsią Milczyce. Spór graniczny został rozpatrzony na wniosek dziedziców wspomnianych dóbr.

Król Zygmunt I Stary nadaje miastu Lwowu przywilej stanowiący, że mieszczanie lwowscy nie mają obowiązku przedkładać i okazywać swoich praw oraz dokumentów przed żadnymi urzędnikami ani komisarzami, lecz wyłącznie osobiście przed obliczem króla i jego następców w granicach Królestwa Polskiego.

Król Zygmunt I Stary nadaje burmistrzowi i rajcom miasta Lwowa wieczyste prawo patronatu oraz prezenty na prepozyturę kościoła i szpitala Świętego Ducha we Lwowie. Dokument nakłada na arcybiskupa lwowskiego obowiązek inwestowania kandydatów wskazywanych przez władze miejskie i zastrzega nienaruszalność tego prawa przed ewentualnymi roszczeniami koronnymi.

Arcybiskup lwowski Piotr Starzechowski potwierdza i zatwierdza powagą ordynariacką przywilej króla Zygmunta I, przekazujący rajcom miasta Lwowa wieczyste i nieodwołalne prawo patronatu oraz prezenty prepozytury szpitalnego kościoła Świętego Ducha we Lwowie. Akt wydano po uprzednim wezwaniu edyktalnym ewentualnych oponentów i stwierdzeniu ich nieusprawiedliwionego niestawiennictwa.

Król Zygmunt I Stary na prośbę władz miasta Lwowa potwierdza dawniejsze akty rozgraniczenia z lat 1462 i 1485 pomiędzy gruntami lwowskimi a dziedziczną wsią Zimna Woda. Dokument nadaje wieczystą moc prawną ustalonemu przebiegowi granic oraz nakazowi milczenia nałożonemu na dawnych pretendentów.

Król Zygmunt I Stary dokonuje wieczystej darowizny opustoszałej wsi Oleńczyce w ziemi lwowskiej na rzecz arcybiskupa lwowskiego Piotra Starzechowskiego i tamtejszego kościoła metropolitalnego celem powiększenia dochodów stołu arcybiskupiego. Dokument wyjmuje wieś spod jurysdykcji monarszej i włącza ją w obręb immunitetu kościelnego.

Król Zygmunt I Stary nadaje burmistrzowi i rajcom Lwowa grunt nad Pełtwią przed Bramą Krakowską pod budowę młyna wodnego na ich prywatny użytek. Dokument przenosi na władze miejskie pełną własność, wszelkie dochody z młyna oraz całkowitą jurysdykcję miejską nad nim i młynarzem, wyłączając ich spod jurysdykcji starosty.

Król Zygmunt I Stary kasuje klauzule dawnych przywilejów obciążające łany miejskie czynszami oraz zezwalające różnym nacjom na odrębne sądownictwo, uwalniając mieszczan od opłat i nakazując sądzenie wszystkich mieszkańców wyłącznie prawem magdeburskim przed wójtem lwowskim.

Król Zygmunt I zatwierdza uchwałę rady miejskiej Lwowa nakładającą czynsz na miejscowych i przyjezdnych kupców oraz rzemieślników rozstawiających kramy i budy w rynku podczas jarmarków. Zgromadzone w ten sposób fundusze mają zasilać kasę miejską i służyć potrzebom miasta.

Król Zygmunt I Stary przekazuje burmistrzowi, rajcom i miastu Lwowu na własność wieczystą łaźnię miejską położoną naprzeciw klasztoru franciszkanów wraz z czynszem dotychczas płaconym na zamek królewski. Dochody z łaźni mają wspierać kasę miejską obciążoną wydatkami na naprawę i rozbudowę fortyfikacji.

Grochowski określa wystrój pałacu: marmurowe tablice, szkło, malowanie stropu i aksamitne krzesła. Żąda ukończenia prac przed św. Michałem. Komentuje też konflikt władyki z królem oraz sprawę ormiańską.

Król Zygmunt II August zatwierdza arcybiskupowi lwowskiemu Piotrowi Starzechowskiemu, kapitule oraz duchowieństwu kościoła metropolitalnego we Lwowie wszelkie prawa, przywileje, wolności i immunitety nadane przez swoich poprzedników. Potwierdzenie to nastąpiło na sejmie walnym w Piotrkowie w wykonaniu monarszej przysięgi koronacyjnej.

Gurowski skarży się na ponowną asygnatę hibernową mimo kwitów komisji lwowskiej. Podaje dzienny koszt szesnastu złotych i utrzymania deputatów, prosi o ich wycofanie, wspomina paraliż i niedostarczenie kwitów.

Król Zygmunt II August zatwierdza starszym oraz wspólnocie Ormian lwowskich wszelkie prawa, przywileje, wolności, immunitety i dawne zwyczaje nadane przez jego poprzedników, w tym przez króla Zygmunta I Starego.

Markiz prosi o interwencję w sprawie należności i sporu przed sądem grodzkim, wskazując świadków oraz potrzebę wyjaśnienia wydarzeń.

Jakub Dementer usprawiedliwia się z opóźnień w korespondencji, tłumacząc je trudnym położeniem w Husiatynie oraz samowolą i intrygami ze strony wojewody i Barneta. Zapewnia o chęci zaspokojenia wierzycieli i prosi o przysłanie przedstawiciela, który na miejscu zapoznałby się z sytuacją, a także o cierpliwość do czasu osobistego rozliczenia.

Król Zygmunt II August znosi dawny lwowski zwyczaj wykluczający wnuki z dziedziczenia po dziadkach i ustanawia prawo reprezentacji, zrównujące ich w dziale spadku ze stryjami i ciotkami. Ponadto powierza burmistrzowi i rajcom lwowskim pełną władzę rozstrzygania wszelkich dotychczasowych sporów spadkowych tego rodzaju bez możliwości apelacji do króla.

Papież Juliusz III powiadamia duchowieństwo miasta i diecezji lwowskiej o mianowaniu Feliksa Ligęzy nowym arcybiskupem lwowskim po śmierci Piotra Starzechowskiego. Nakazuje klerowi przyjęcie nowego pasterza z szacunkiem i posłuszeństwem pod rygorem zatwierdzenia kar kościelnych wobec nieposłusznych.

Król Zygmunt August potwierdza w formie transsumptu cztery wcześniejsze przywileje królewskie dla miasta Lwowa. Dokument gwarantuje wyłączenie mieszczan lwowskich spod obcych jurysdykcji i sądów komisarskich oraz zwalnia lwowskich kupców wszystkich obrządków z opłat celnych m.in. w Chełmie, Bełzie i Hrubieszowie.

Król Zygmunt August rozstrzyga spór mieszczan lwowskich ze starostą przemyskim Spytkiem Jordanem, nakazując opłatę mostowego na Sanie jedynie w razie korzystania z mostu zbudowanego dla żup solnych, z prawem do bezpłatnej przeprawy brodem. Potwierdza zarazem pełne zwolnienie lwowian z innych ceł i opłat tranzytowych zgodnie z dawnymi przywilejami.

Jan Domagalicz instruuje Macieja Hajdera w sprawie uregulowania rachunków budowy lwowskiej kaplicy oraz przekazania zakonnego posagu panny Cecylii. Prosi go także o interwencję i pomoc w przejęciu opieki nad osieroconymi dziećmi zmarłego szwagra Kaweckiego oraz w spisaniu majątku po zmarłym.

Arcybiskup lwowski Feliks Ligęza potwierdza stan posiadania dóbr kapituły katedralnej i wikariuszy lwowskich, obejmujących m.in. wsie, młyny, ogrody i place miejskie. Mocą władzy ordynariackiej wciela te majętności do immunitetu kościelnego, gwarantując im pełnię praw i swobód kościelnych.

Król Zygmunt II August rozstrzyga spór apelacyjny pomiędzy spadkobiercami Marcina Hanela a władzami miasta Lwowa, opierając się na dawnych przywilejach królewskich i zeznaniach świadków. Dokument ostatecznie potwierdza, że wsie Hołosko Wielkie i Brzuchowice leżą w granicach miejskich i na zawsze podlegają jurysdykcji władz Lwowa.

Kapituła katedralna lwowska zatwierdza wykupienie przez kaznodzieję katedralnego Jana Arundinensisa trzeciej części Młyna Olszowego oraz ogrodu na Przedmieściu Krakowskim, przeznaczając te dobra na uposażenie urzędu kaznodziei. Jednocześnie kapituła wydzierżawia mu dożywotnio pozostałe dwie części tegoż młyna pod określonymi warunkami czynszowymi i gospodarczymi.

Dupont pisze do Stanisława Jana Jabłonowskiego w sprawie należnych mu rozliczeń finansowych z Paryża i Amsterdamu, godząc się na rezygnację z części sumy oraz odsetek. Prosi również wojewodę o protekcję w odzyskaniu należności od pułkownika Saubroy, powołując się na wcześniejsze zapewnienia Jabłonowskiego.

Michael Eckmüller przedstawia Arthurowi Forbesowi stan bieżących spraw finansowych, w tym kwestię roszczeń spadkobierców Schafferkinda oraz kwestie spornych sum i obligów. Deklaruje przy tym dalszą pomoc i dbałość o interesy adresata.

Kupiec z Lipska potwierdza odbiór przesyłki towarowej i prawidłowość rozliczeń finansowych przez Arthura Forbesa w Jarosławiu. Informuje także o asygnacie pieniężnej, kwestiach transportu wozami do Lwowa oraz prosi o pokwitowanie odbioru.