Katalog źródeł

Iwan Wyhowski informuje władze Lwowa o okazaniu hetmanowi Chmielnickiemu spisu otrzymanego od pułkowników kozackich i przypomina o konieczności uregulowania żądań w gotówce. Zapewnia jednocześnie rajców o swojej życzliwości oraz o podjęciu korespondencji z dowódcami w ich sprawie.

Jan Wyhowski zapewnia władze Lwowa o swojej niezmiennej przychylności i gotowości do pośrednictwa przez wysłanych posłów. Jednocześnie wzywa mieszczan do bezwzględnego zdania się na łaskę hetmana Bohdana Chmielnickiego.

Jan Wyhowski informuje magistrat Lwowa, że z powodu spraw wojskowych hetman nie mógł tego dnia przyjąć posłów miejskich. Zaprasza delegatów na rozmowy następnego dnia wczesnym rankiem.

Plamisty list ostrzega przed zwłoką w odpowiedzi, wspomina powstrzymanie rozlewu krwi i zachęca do pośpiechu z ostateczną deklaracją. Liczne fragmenty nieczytelne.

Król Zygmunt I przenosi należącą do kapituły metropolitalnej we Lwowie wieś Żydatycze z prawa ziemskiego na prawo kościelne. Równocześnie uwalnia tę posiadłość od obowiązku wypraw wojennych, poborów podatkowych oraz wszelkich innych ciężarów prawa świeckiego.

Wygranowski wyraża żal wobec Stanisława Głogowskiego z powodu upokorzenia posłańca wysłanego w sprawach opłat celnych za statek oraz lekceważenia obowiązujących praw. Zapowiada skierowanie sprawy do wyższych instancji, deklarując jednocześnie chęć zachowania wzajemnej przyjaźni.

Król Zygmunt I zatwierdza zakup placu we Lwowie dokonany przez lwowską kapitułę metropolitalną od księdza Antoniego Kłopota. Monarcha nadaje nabytej nieruchomości immunitet kościelny i zwalnia ją z wszelkich podatków oraz ciężarów świeckich.

Stanisław Wydżga informuje adresata o wyprawieniu gońców w celu ustalenia trasy jego przejazdu ze Śmiły. Deklaruje chęć jak najszybszego osobistego spotkania i powitania go w okolicach Chmielnika lub Pikowa.

Król Zygmunt I potwierdza przywilej króla Kazimierza IV Jagiellończyka z 1456 roku zabezpieczający kwartalne wypłaty dla arcybiskupa i kapituły lwowskiej z ceł lwowskich i gródeckich oraz z żup drohobyckich. Nakazuje poborcom ceł i żupnikom terminowe uiszczanie tych sum pod rygorem kar i przymusu ze strony starosty lwowskiego.

Jan Wyszycki donosi wojewodzie ruskiemu o chorobie biskupa, listach królewskich posłanych do senatorów oraz o groźbach rzucanych przez Trzembeckiego pod adresem kasztelana bełskiego. Zapowiada także przekazanie kolejnych wieści z podróży do Zamościa i poleca się dalszej opiece adresata.

Jan Wyszycki przesyła wojewodzie wołyńskiemu Janowi Stanisławowi Jabłonowskiemu uniżone uszanowanie przy okazji poselstwa księdza nominata. Zapewnia adresata o swej bezwzględnej gotowości do wypełniania wszelkich rozkazów i prosi o zachowanie w niezmiennej łasce.

Król Zygmunt I zezwala podsędkowi lwowskiemu Janowi Dzieduszyckiemu i jego sukcesorom na pobieranie określonych opłat mostowych na siedemnastu przeprawach w dobrach Dzieduszyce i Młynice. W zamian za przywilej poboru myta właściciele zostają zobowiązani do stałego utrzymywania i naprawy dróg oraz mostów.

M. Wyżycki gratuluje hetmanowi i wojewodzie ruskiemu Stanisławowi Janowi Jabłonowskiemu pomyślnego zawarcia małżeństwa przez chorążego koronnego, ucinającego tutejsze spekulacje i zakłady co do terminu ślubu. Donosi również o powrocie króla z polowania w Prusach i zapowiada przesłanie obszerniejszych wieści przez pułkownika Glanczofa.

Michał Wyżycki donosi wojewodzie wołyńskiemu o niepewnej sytuacji w Warszawie, obradach Rady Królewskiej oraz sporze wokół zapisu testamentowego wojewody ruskiego na Michowie. Informuje również o wyjeździe wojewody trockiego do Grodna i wyraża niepokój z powodu bezbożnego szaleństwa sprowadzającego nieszczęście na kraj.

Michał Wyżycki informuje wojewodę Jana Stanisława Jabłonowskiego o swoim wyjeździe do Warszawy oraz o rezygnacji z podróży do Żółkwi z powodu panującej drożyzny i tłoku. Donosi również o sytuacji politycznej wokół elekcji, życząc powodzenia królewiczom Sobieskim i wspominając o nowej kandydaturze szwedzkiej.

Michał Wyżycki przesyła wojewodzie ruskiemu Stanisławowi Janowi Jabłonowskiemu uroczyste powinszowania noworoczne. Donosi również o oczekiwaniu dworu i królowej na przyjazd Jana III Sobieskiego oraz o wyjazdach dygnitarzy na powitanie monarchy.

M. Wyżycki donosi wojewodzie ruskiemu o zabiegach Augusta II o zażegnanie konfliktu na Litwie, planach zwołania sejmu pacyfikacyjnego oraz poddaniu się Sapiehów i Lubomirskich woli monarchy przy trwającym oporze prymasa Radziejowskiego. Informuje także o nastrojach w wojsku, uciążliwościach związanych z pobytem wojsk saskich oraz bieżących wydarzeniach dworskich i dyplomatycznych.

Michał Wyżycki donosi wojewodzie wołyńskiemu o sytuacji w Warszawie, w tym o naciskach na królową wdowę w sprawie ustąpienia oraz zwrotu majątków i klejnotu. Wspomina także o intrygach prymasa, przybyciu podskarbiego litewskiego i stołecznych pogłoskach.

M. Wyżycki donosi pułkownikowi Denhoffowi o wyjazdach z Warszawy na sejmiki przed zbliżającą się konwokacją, podkreślając potrzebę posiadania tam sprawdzonych stronników. Przy okazji ponawia obietnicę spotkania oraz prosi o przysłanie soku cytrynowego i osobliwości z podróży.

Michał Wyżycki zawiadamia wojewodę wołyńskiego Jana Klemensa Branickiego o nagłym zgonie króla Jana III Sobieskiego i żalu, jaki po sobie zostawił. Informuje także o pierwszych zabiegach stronnictw królowej i królewicza Jakuba oraz o senatorach zjeżdżających do Warszawy przed radą i konwokacją.

Michał Wyżycki składa wojewodzie Janowi Stanisławowi Jabłonowskiemu życzenia noworoczne oraz przestrzega przed powołaniem komisji po zerwanym sejmie, co uważa za groźny precedens łamiący prawo. Apeluje o poszanowanie protestacji województw i prosi adresata o przesyłanie wieści o bieżących wydarzeniach.

Michał Wyżycki prosi wojewodę ruskiego Jana Stanisława Jabłonowskiego o radę w kwestii bezpiecznego wyjazdu do dóbr królewiczów Sobieskich lub na Śląsk z powodu zagrożenia szwedzkiego. Dopytuje również o wieści ze Lwowa oraz ocenę prawdopodobieństwa ewentualnego ataku na to miasto.

Król Zygmunt I Stary kasuje dawny zapis króla Władysława na sto grzywien i nadaje Dobrogostowi Pełce czterdzieści grzywien, które ma mu wypłacić tenutariusz królewskiej wsi Kozłów, Maciej wojski żydaczowski. Wypłacona suma czterdziestu grzywien zostaje równocześnie dopisana do sum zastawnych zabezpieczonych Maciejowi na tejże wsi.

Arcybiskup lwowski Mikołaj Ignacy Wyżycki interweniuje u władz Lwowa, prosząc o umożliwienie plebanowi bez przeszkód zwożenia z Kleparowa opłaconych i wydobytych na jego koszt kamieni przeznaczonych na dokończenie budowy kościoła Najświętszej Marii Panny.

Arcybiskup prosi magistrat o sprawiedliwe rozpatrzenie skargi Stanisława Rozesłanka na wykonawców testamentu jego brata i o ochronę przed dalszymi roszczeniami.

Wyżycki popiera wspólne starania magistratu o patrona i święto dla metropolii; zapowiada pomoc u króla oraz wystąpienie do zwierzchnika Kościoła. Imię świętego nie pada.

Wyżycki rekomenduje Jana Jasińskiego i prosi magistrat o prezentę na miejsce zmarłego księdza Bogadzkiego w beneficjum pozostającym w dyspozycji miasta.

Arcybiskup lwowski Bernard Wilczek mianuje bakałarza sztuk Macieja ze Śremu proboszczem kościoła parafialnego w Jaworowie, wakującego po śmierci plebana Tomasza. Nakazuje rektorowi z Bruchnala oraz innym duchownym uroczyste wprowadzenie nowego duszpasterza w faktyczne posiadanie beneficjum i oddanie mu wszystkich przynależnych dochodów.

Winnicki przedstawia spór z metropolitą Załęskim o archimandrie w Walawie, Dermaniu i Dubnie. Prosi wojewodę o wstawiennictwo u nuncjusza po wniesieniu apelacji; praw do beneficjów nie rozstrzyga sam list.

Król Zygmunt I Stary nadaje władzom i mieszczanom Lwowa prawo pobierania nowego cła mostowego w wysokości dwóch denarów od każdego wołu pędzonego na sprzedaż, wyłączając z tej opłaty mieszczan lwowskich. Uzyskane dochody mają służyć stałemu utrzymaniu i naprawie mostów wokół miasta w celu zapewnienia bezpiecznego przejazdu kupców i podróżnych.

Wysocka cieszy się z odzyskanego kontaktu i prosi o dalsze wiadomości o zdrowiu adresata. Wyjaśnia, że list dostarczył faktor; na przyszłość można pisać pocztą albo za pośrednictwem kapitana.

Król Zygmunt I Stary zatwierdza na prośbę mieszczan lwowskich wyrok króla Aleksandra Jagiellończyka z 1506 roku. Potwierdza on zwolnienie lwowian z opłat cła lubelskiego i zakazuje celnikom lubelskim jego pobierania.

Ksiądz Stanisław Witwiński dziękuje rajcy lwowskiemu Maciejowi Hayderowi za zaopatrzenie na drogę oraz wystawia pokwitowanie za przyjęcie przez niego spłaty długu w wysokości 195 złotych.

Król Zygmunt I rozstrzyga spór pomiędzy dzierżawcą ceł Andrzejem z Tęczyna a mieszczanami lwowskimi, zezwalając kupcom lwowskim na podróże przez Kraków i Sandomierz do Lublina i dalej z pominięciem komór w Bełzie, Chełmie i Hrubieszowie, nakazując jednak powrót tą drogą przy rezygnacji z dalszej trasy. Jednocześnie zawiesza zwolnienie celne Lwowa w tych trzech komorach wyłącznie na czas trwania zastawu dóbr Tęczyńskim, zatwierdzając ogólny przywilej celny króla Aleksandra.

Syn zapewnia matkę, że regularnie pisze. Posyła dwa czerwone złote, prosi o wiadomość o zdrowiu i tłumaczy, że liczne sprawy wstrzymują jego przyjazd do Lwowa.

Ksiądz Dominik Wyszyński wyjaśnia matce, że powodem opuszczenia poprzedniego miejsca pobytu były doznawane tam prześladowania. Zapewnia ją o nieustannej pamięci modlitewnej oraz deklaruje gotowość wsparcia jej potrzeb ze Lwowa.

Rejestr obejmuje odzież, broń, pościel, naczynia, sprzęty domowe, wozy, konie i bydło. To osobny odpis spisu rzeczy, nie trzeci list do matki.

Król Zygmunt I Stary zezwala na wcielenie opuszczonego kościoła parafialnego w Semenówce wraz ze wszystkimi dochodami i przynależnościami do kościoła w Szczerzcu w celu poprawy uposażenia tamtejszego plebana. Monarcha zastrzega jednocześnie zachowanie opieki duszpasterskiej i należnych posług religijnych w Semenówce zgodnie z zarządzeniem miejscowego ordynariusza.

Janusz Antoni Korybut Wiśniowiecki prosi wojewodę Jana Stanisława Jabłonowskiego o obecność na spotkaniu z księciem w sprawie pacyfikacji sytuacji na Litwie. Zaznacza, że liczy na jego poparcie i ma z nim do omówienia ważne wspólne sprawy.

Janusz Antoni Wiśniowiecki dziękuje wujowi, wojewodzie ruskiemu, za ojcowskie rady oraz wstawiennictwo w obliczu ludzkiej nieżyczliwości. Tłumaczy swoje wcześniejsze motywacje ambicją, lecz ostatecznie godzi się z sytuacją i rezygnuje z dalszej rywalizacji zgodnie z radą adresata i wolą królewską.

Janusz Antoni Wiśniowiecki z radością oznajmia wujowi swój powrót w ojczyste progi i zapewnia go o stałym przywiązaniu oraz gotowości do osobistego oddania przysług. Przesyła także uszanowanie wojewodzinie ruskiej i prosi o zachowanie w życzliwej pamięci.

Janusz Antoni Korybut Wiśniowiecki zwraca się do hetmana Stanisława Jana Jabłonowskiego z prośbą o wstawiennictwo u księżnej marszałkowej wielkiej koronnej w ważnej dla siebie sprawie. Informuje również o wyborze na deputata w Mińsku oraz planowanym wyjeździe na spotkanie z adresatem w Warszawie.

Król Zygmunt I Stary zatwierdza oprawę posagu i wiana w wysokości 200 florenów, dokonaną przez zmarłego Hioba Sokolnickiego na rzecz jego żony Anny z Czernina na połowie dóbr własnych oraz królewskich. Dokument gwarantuje wdowie i jej potomstwu spokojne posiadanie wspomnianych dóbr królewskich aż do całkowitej spłaty zabezpieczonych sum.

Kasztelan krakowski Janusz Antoni Wiśniowiecki prosi lwowski magistrat o przychylne potraktowanie sprawy życzliwego mu Antoniego Cynalika. W zamian za okazane wstawiennictwo deklaruje władzom miejskim dozgonną wdzięczność i gotowość do odwdzięczenia się.

Wiśniowiecki zarzuca magistratowi sprzeciw wobec uzgodnień z metropolitą i bazylianami. Prosi o załatwienie sporu, przypominając o przyjaźni i własnym udziale w porozumieniu.

Autor prosi o wstrzymanie procesu z bazylianami do sejmu. Wspomina wcześniejsze listy w sprawie św. Antoniego, rekomendację bazylianów i pełnomocnictwo dla posłów; deklaruje przyjaźń dla Lwowa.

Kasztelan krakowski Janusz Antoni Wiśniowiecki ponawia swą prośbę do magistratu lwowskiego o przychylne i szybkie rozpatrzenie sprawy Antoniego Cynalika. Za pomoc okazaną swojemu stronnikowi autor listu deklaruje władzom miejskim szczerą wdzięczność.

Król Zygmunt I Stary ustanawia na nowo cech krawców we Lwowie, zakazując uprawiania tego rzemiosła w mieście i na przedmieściach rzemieślnikom spoza bractwa. Spod obowiązku cechowego wyjęto jedynie dwóch krawców zamkowych wyznaczanych przez starostę lwowskiego.

Wojewoda ruski Konstanty Wiśniowiecki powiadamia władze miejskie Lwowa o objęciu Żydów swoim patronatem zgodnie ze zwyczajem poprzedników. Zwraca się do burmistrza i rajców z żądaniem, by nie pociągali ludności żydowskiej przed sądy miejskie w sprawach podlegających wyłącznej jurysdykcji wojewody.

Król Zygmunt I orzeka, że dobrowolne uiszczanie cła kołomyjskiego przez mieszczan lwowskich na rzecz wojewody Ottona z Chodcza ma charakter tymczasowy i nie narusza ich wcześniejszego zwolnienia z tej opłaty. Po śmierci Ottona lub ustąpieniu przez niego z dzierżawy Kołomyi żaden kolejny tenutariusz nie ma prawa domagać się od lwowian wspomnianego cła.