Katalog źródeł

Wezwanie do podporządkowania się miasta i odmowa przekazania zakładników zabezpieczających podróż jego delegacji. Obietnica zachowania życia i zdrowia po okazaniu pokory.

Polecenie starannego zabezpieczenia rzeczy po zmarłym kupcu tureckim do dalszych instrukcji. Roszczący sobie prawa mają przedłożyć królowi list od władcy tureckiego.

Król przypomina dwa wcześniejsze nakazy ochrony wolności i zwolnień przyznanych Żydom z Turcji za wstawiennictwem władcy tureckiego. Ponownie żąda ich wykonania, grozi surową reakcją i wymaga usunięcia przyczyn skarg lub pisemnego wyjaśnienia przez doręczyciela.

Król nakazuje obu komisjom współdziałać w odzyskaniu sreber kościoła żółkiewskiego, zabranych z depozytu w katedrze lwowskiej podczas oblężenia tureckiego. Należy odzyskać przedmioty lub ich sprawiedliwy ekwiwalent i osądzić osoby winne bezprawnego handlu nimi.

Sułtan Mustafa poleca władzom polskim udzielenie pomocy wysłannikowi dworskiego kupca Mahmuda w odzyskaniu należności za towary oraz zagwarantowanie mu bezpiecznego powrotu. Do dokumentu dołączono XIX-wieczne notatki archiwalne dotyczące wykonania niemieckiego przekładu fotografii tekstu w Wiedniu oraz planowanego nowego tłumaczenia.

Kraków powołuje się na pogłoskę o pojawieniu się zarazy na pograniczu tureckim, w miejscowości o niepewnie odczytanej nazwie. Prosi Lwów o rzetelną wiadomość. Zapowiada dla bezpieczeństwa kontrolę osób przybywających lub przechodzących z tamtej strony i wymaganie autentycznego paszportu potwierdzającego pochodzenie ze zdrowej okolicy.

Autor radzi adresatowi w sprawach podróży, pieniędzy, powozu, służby i prezentów. Zaleca mu pozyskanie francuskiego dworu poprzez uszanowanie monarchy i unikanie krytyki kandydata w dawnej elekcji. Podkreśla pomoc markizy de Béthune.

Autor przypomina rady dotyczące podróży, informuje o weselu kanclerzówny i poleca młodego szlachcica rekomendowanego przez markizę de Béthune. Ponawia niepotwierdzone doniesienie o egzekucji Vaudémonta.

Bartsch dziękuje za deklarację wynagrodzenia i wyjaśnia konieczność odpowiedzi magistratu na list kanclerza. Informuje o dekrecie dotyczącym miejskich sum, sprawach plebana Hołoskiego i Macieja oraz procesie z dominikanami. Prosi o autentyczne odpisy, honorarium patrona i środki na pobyt w Warszawie. Zaleca ostrożność przy drukowaniu projektów sejmowych, zapowiada interwencje w sprawie ulicznych kramów i składu oraz prosi o szerokie pełnomocnictwo.

Jan Frideryk Becker tłumaczy się przed Arturem Forbesem z nieporozumień związanych z misją sługi Antona oraz kontaktami z kupcami tureckimi. Wyjaśnia kwestię indosowania i realizacji weksla na 150 wołów z możliwością wypłaty w Świdnicy lub Gdańsku.

Jan F. Beker informuje Artura Forbesa o kwestiach handlu wołami, losach weksla na Teodora Czernowicza oraz windykacji długów od zmarłego Jurika, Daniela i innych dłużników. Przekazuje także podziękowania za otrzymane wiadomości oraz komentuje doniesienia o walkach wojsk cesarskich z Turkami i planach króla polskiego.

Komendant prosi starostę w Janowie o odzyskanie i natychmiastowy zwrot lwowskich podwód zabranych przez posłów tureckiego i tatarskiego. Miały wrócić bezzwłocznie, a są potrzebne do prac przy fortyfikacjach Lwowa.

Michał Serwacy Wiśniowiecki przeprasza wojewodę ruskiego za długie milczenie, tłumacząc je okolicznościami oraz nawałem spraw państwowych. Zwraca się do wuja z prośbą o niezmienne poparcie, które przysporzy chwały ich domowi.

Król Zygmunt I odracza ostateczne rozstrzygnięcie sporu między miastami Lwowem i Lublinem o przejazd kupców ze Wschodu. Do czasu dokładnego zbadania przywilejów obu stron monarcha nakazuje zachować lwowskie prawo składu i zatrzymywać kupców tureckich, tatarskich oraz wołoskich.

Biskup chełmiński i podkanclerzy koronny Piotr Gembicki dziękuje władzom Lwowa za przysłany dar w postaci ryb oraz zapowiedź kolejnych podarków z Turcji. Zapewnia jednocześnie magistrat o swojej przychylności i gotowości do obrony przywilejów miasta.

Golski żąda aresztowania kupców wołoskich i zatrzymania ich rzeczy do czasu zadośćuczynienia Łąckiemu. Oskarża ich o napaść na jego gospodę, a rajców o przyzwolenie.

Saskiewicz odmawia zapłaty przed Trybunałem i chce zwrócić pasy. Huison organizuje przekazanie pieniędzy do Gdańska, omawia ceny towarów i starania o odpowiedzi marszałka, podskarbiego oraz kwatermistrza.

Huison potwierdza spłatę Seidella, wypłatę Knabowi oraz należność od starszego Saskiewicza. Młodszy dłużnik odracza płatność do końca sejmu. Autor opisuje ceny pasów i trudności ze sprzedażą jedwabiu.

Podskarbi koronny Jan Mikołaj Daniłowicz wzywa burmistrza i rajców lwowskich do natychmiastowego zwolnienia z aresztu kupców cudzoziemskich wraz z ich towarami, by mogli udać się na jarmark do Lublina. Podkreśla, że bezprawne zatrzymanie kupców przynosi straty skarbowi państwa i narusza wyłączne kompetencje podskarbiego w sprawach celno-skarbowych.

Hetman Stanisław Żółkiewski aprobuje aresztowanie przez magistrat lwowski Żyda podejrzanego o szpiegostwo na rzecz Turcji i nakazuje dalsze przetrzymywanie go w uwięzieniu. Poleca również znalezienie tłumacza, który odczyta przejętą przy aresztowanym korespondencję wysyłaną do Konstantynopola.

Korespondent zdaje sprawę z pozycji wojsk koronnych pod Kamieńcem Podolskim, braku aktywności nieprzyjaciela oraz doniesień o sukcesach wojsk moskiewskich w walkach z Tatarami. Informuje także o przemieszczeniu się pary królewskiej w kierunku Buczacza na planowaną naradę wojenną z hetmanami.

Autor relacjonuje przebieg misji polskiego posła w Stambule, audiencję u muftiego oraz starania o oswobodzenie polskich jeńców. Opisuje także ruchy dostojników we Lwowie, schwytanie pod Kamieńcem głośnego oszusta podającego się za duńskiego królewicza oraz zniszczenia po gwałtownej burzy w Przemyślu.

Jacob Carmichell dziękuje Arthurowi Forbesowi za realizację asygnaty finansowej na rzecz Petera Bensona oraz dopytuje o jego dalsze postanowienia po podróży do Gdańska. Autor listu prosi także o przysłanie tureckiego sukna i tabakierki.

Król Zygmunt III Waza objaśnia przywilej Stefana Batorego, precyzując zasady handlu suknem, szynkowania trunków oraz limit dopuszczonych ormiańskich rzemieślników we Lwowie. Dokument potwierdza prawa obu nacji do handlu, wyznaczając Ormianom ramy działalności krawieckiej, szynkarskiej i rzemieślniczej pod groźbą kary finansowej.

Podskarbi wielki koronny Jan Kazimierz Krasiński nakazuje władzom Lwowa przygotowanie w dobrej monecie reszty sumy z donatywy kupieckiej w wysokości 3836 złotych i 20 groszy. Pieniądze te mają zostać niezwłocznie wypłacone na podstawie asygnaty posłowi do Turcji, Hieronimowi Radziejowskiemu.

Pułkownik Libiszewski, działając w imieniu wojewody łęczyckiego i starosty bełskiego, prosi hospodara mołdawskiego o zatrzymanie w ścisłym więzieniu w Jassach watażki Werłana Wołoszyna. Przedstawia listę jego zbrodni (napady, rabunek Mohylowa, mordy, grabież szlachty od Zamościa po Brody) i zapowiada rychłe nadesłanie oficjalnej rekwizycji z Rzeczypospolitej.

Stanisław Małachowski tłumaczy przebieg negocjacji w Karłowicach oraz przyczyny, przez które opieszałość posłów weneckich i tureckich uniemożliwiła wcześniejsze uchronienie Pokucia przed tatarskim spustoszeniem. Odnosi się także do kłopotliwego postępku swego brata, dziękując adresatowi za powściągliwość i cierpliwość w tej kwestii.

J. Maitland informuje wojewodę Jana Stanisława Jabłonowskiego o dostępności tkanin, szpalerów i koni przed nadchodzącym jarmarkiem w Jarosławiu oraz o zjeździe szlachty na sejmik. Donosi również o doręczeniu korespondencji panu Huszowi i przesyła pozdrowienia dla wojewodziny.

Administrator sede vacante archidiecezji lwowskiej Adam Piaskowski potwierdza i włącza do majątku kościelnego zapisy oraz legaty pieniężne poczynione przez różnych ofiarodawców na rzecz kaplicy Najświętszej Maryi Panny przy katedrze we Lwowie. Dokument szczegółowo określa także obowiązki odprawiania mszy świętych nałożone z tego tytułu na prepozyta i kapelanów kaplicy.

Wojewoda podolski Mikołaj Mielecki interweniuje u władz Lwowa w sprawie Kozaków niżowych, którzy w karczmie wszczęli bójkę ze sługami posła tureckiego (czausza). Prosi o łagodne potraktowanie uwięzionych z uwagi na ich zasługi i misję powierzoną im przez króla.

Dokument upamiętnia przywrócenie na wieżę lwowskiego ratusza blaszanego wiatrowskazu w postaci lwa, herbu miasta, zrzuconego podczas burzy w okresie wojennych zawieruch. Przedstawia zarys dramatycznych oblężeń i klęsk Lwowa, dziękczynienie za ocalenie oraz szczegółowy spis ówczesnych władz miejskich, cechów i duchowieństwa.

Król August II potwierdza Bractwu Strzeleckiemu (Kurkowemu) we Lwowie dawne przywileje monarchów polskich, regulujące dochody bractwa, zwolnienia podatkowe Króla Kurkowego oraz organizację ćwiczeń strzeleckich. Nakazuje także zwrot zajętego przez artylerię koronną terenu strzelnicy (Celstatu) oraz ustanawia coroczny porządek ćwiczeń z rusznic, hakownic i dział.

Król August III zatwierdza Bractwu Strzeleckiemu miasta Lwowa dawne przywileje i immunitety, nadane i potwierdzone przez jego poprzedników: Zygmunta Augusta, Henryka Walezego, Zygmunta III, Jana Kazimierza, Michała Korybuta, Jana III Sobieskiego oraz Augusta II. Potwierdzenie obejmuje m.in. pobór opłaty zwanej szpaszne, udział w dochodach celnych, przywileje i zwolnienia podatkowe dla króla kurkowego, porządek ćwiczeń strzeleckich oraz zwrot zajętej strzelnicy (celstatu).

Król Michał Korybut Wiśniowiecki zatwierdza dwa dokumenty króla Jana Kazimierza chroniące cech krawców we Lwowie przed nieuprawnioną konkurencją. Potwierdza zakaz szycia i handlu odzieżą oraz czapkami sukiennymi przez Żydów, Ormian, kuśnierzy i osoby spoza cechu.

Szwedzki sekretarz komisji wojennej Er. Roland dziękuje lwowskim deputowanym za zamiar obdarowania go turecką szablą podczas uiszczania kontrybucji w Rzeszowie. Autor ubolewa, że z powodu wyjazdu w góry minęła go okazja do osobistego spotkania i odwzajemnienia życzliwości.

Alexander Smith donosi z Królewca o przedłużającym się leczeniu nogi oraz o opóźnieniach statku wiozącego towary Kompanii, spowodowanych zagrożeniem ze strony tureckich piratów. Informuje również o niepewności co do możliwości powrotu jednostki z ładunkiem jeszcze w bieżącym roku.

Stanisław Usman zwraca się do burmistrza Lwowa z prośbą o wyjaśnienie sprawy sreber kościoła żółkiewskiego, zabranych ze lwowskiego archiwum podczas oblężenia tureckiego. Informuje o osobistym zaangażowaniu króla Jana III Sobieskiego w odzyskanie kosztowności i prosi o zebranie wiadomości od lwowskich rajców.

Mikołaj Czarnosz informuje Wojciecha Zimnickiego o ucieczce i nagannych postępkach jego syna Jana Augustyna w Zamościu, donosząc o ukaraniu chłopca i zamiarze dalszego czuwania nad jego edukacją. Wspomina także o zaległych opłatach za naukę, ćwiczeniach z kaligrafii oraz sprawach majątkowo-gospodarczych.

Jan Ciechowicz relacjonuje Franciszkowi Głogowskiemu przebieg krakowskiej koronacji Augusta II, rozdanie urzędów oraz opór stronników prymasa Radziejowskiego. Przekazuje także wiadomości o pogromie armii tureckiej pod Petrowaradynem i Zentą oraz o lokalnych potyczkach pod Kamieńcem.

Aleksander Jan Jabłonowski tłumaczy się przed Janem Jabłonowskim z opóźnień w korespondencji nawałem zajęć podczas wizyty wojewody bełskiego we Lwowie. Relacjonuje spotkania z ukochaną Marianną, nocne u niej wizyty za zgodą wojewody oraz przebieg poufnych rozmów pojednawczych i rodzinnych sporów.